{"book":"adl0986","page":971,"text":"شماره ( اول ) سال دوم حکمت و فلسفه ( ۷ )\n\nو علو میکه دنیا را ( یا بواسطهٔ عناصر فطری و یا بواسطهٔ ریاضیه و یا بواسطهٔ اتوم Atome ) تشریح میدهم در محیط فلسفه داخل میشود .\nدر عصر موجوده علما خود را خیلی مجبور دیدند که سائنس را از محیط ماجرا پسند فلسفه جدا کند و به همین نظریه است که از يك طرف در محیط سائنس می بینیم که نتایج خصوصیه همیشه تحقق یافته تجسسات اصولی و دقیق متداوم بوده هر اختراع ( مثل سنگ است که قوهٔ مقاومت آنرا سنجیده برای سنگ دیگر اساس می نهند . ) بتوسط اکتشاف جدید تری بسوی تکامل در حرکت است ! چنانچه در خصوص ترقی هانری پوانکره ( از رواقیون بزرگ اخیر ) در کتابیکه ( بنام خیالات اخیرهٔ من ) نشر نموده است در فصلیکه بنام ( اخلاق و سائنس ) معنون است مینویسد : علم ، يك مجسمه است که تعمیر آن قرن ها بکار دارد و هر فرد بشر سنگ خود را آورده در انجا میگذارد برای بعضی ممکن است که به آوردن يك سنگ تمام عمرش بمصرف برسد .......\nو از طرف دیگر در عالم فلسفه می بینیم که فرضیات و تصورات آن از تجسسات جزوی و خصوصی سائنس در پیش تقدم ورزیده و میخواهند که اینها کلمه آخری اخیرا عنی شناخت مبداء و اختتام اشیا را تلفظ کنند . بنابران اگر فلسفه را به نسبت سائنس تعریف کنیم گفته میتوانیم که فلسفه مطالعات عمومی بلند تر از سائنس است و درینجا گمان میکنم که تعریف فلسفه کافی خواهد بوده عجالة از اصولا تیکه در فلسفه استعمال میشود مختصراً بحث نمائیم .\nاز جائیکه فلسفه و سائینس هر کدام مقصد مخصوص دارند ظاهر میشود که اصولات مستعملهٔ آنها نیز جهت تو صل بمقصد مختلف خواهد بود .\nدر سائینس اصول مستعمله یا ریاضیه است و یا تجربه ( دانایان موجوده سوای این دو اصول اصول دیگر استعمال نمیکنند ) و چیزیکه بواسطهٔ دو اصول عمومیه ثابت نشود در محیط سائینس قابل قبول نیست حالا نکه در فلسفه اصول آن است که قاعدهٔ عمومیه را از روی فرض جستجو و ظاهر میکنند ولی ظاهر است که فلسفه برای هر گروپ بشر شکل مخصوصی را پذیرفته است مثلا فلسفه های مادیون عبارت است از فلسفهٔ Idialist که در شماره ۱۱ تعریف آن ظاهر است و فلسفهٔ اخلاق حا لا نکه فلسفهٔ دین عبارت است","chars":1819,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00971.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/971","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/971","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}