{"book":"adl0986","page":864,"text":"صفحه\n(۳۰)\n\nبنابرین فریضه ارکان شوری است که عادات وخصائل حسنه را درملت تعمیم\nو افکار ملت را بحکومت و از حکومت را به ملت بصورت مفید و راسخ ترجانی\nکنند وسعی بکاربرند تا ضرر مضرات بتدریج کم و دامن قوم از آلایشات پاك\nشده برود .\nوقتیکه تاریخ کدام قوم را ترقی یافته میگوید ما فی الفور میدانیم که آن ملت\nمالك تمدنی هم بود و این تمدن نتیجه یك ماضی طویل میباشد که ازروی ادبیات\nو تعداد ادبا و معارف پرورانی که آنها را ملك و ملت بآغوش خود پرورش داده\nاست ، معلوم میشود . وجود همچه اثرها طبعاً این امر را ثابت میکند که آن ملت\nبنوبه اش دارای يك ماضی قدیم و تمدن بالسلویی بوده است .\nاز تاریخ تمدن ملت نجیب افغان واضح میشود که برخلاف اکثر ملل عالم\nاین ملت سرداران قوم و خوانین قبائل خودرا از مشورت خود مستفید مینمودند\nو این رویه را «جرگه» می نامیدند . گویا همین جرگه در افغانستان حکم مجلس\nشوری را داشت .\nوقتیکه حیات سلطان ( سرکرده قوم ابدالی ) در عالم از خود رفته کی با حاکم\nقندهار (که از جانب سلطنت فارس مقرر بود) يك وعده نامعقول نموده و متعاقباً\nبهوش آمده مضرتش را حس کرد ، جمله اعیان واشراف قوم خود را در يك\nمجلس مشاورت بهم خواست تا نتیجه کار بمشوره دولت خان ابدالی حسب\nخواهش قوم بروی کار آمده بر فارسیان غیرت و نجابت افغانها پدیدار گردید .\nبعد قتل نادر شاه افشار همین مجلس مشورت بود که اعلیحضرت احمد شاه\nدرانی را جهت حکمرانی بر گزیده اساس سلطنت افاغنه را محکم و مستقل\nساخت و ملت خود را بتاریخ ملل روشناس گردانید .","chars":1300,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00864.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/864","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/864","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}