{"book":"adl0986","page":767,"text":"صفحۀ (١٦)\nسال اول - مجلۀ کابل\nشمارۀ (١٢)\n\nاعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان و اهتمام احمد جان خان الکوزائی در مطبع سلطنتی کابل طبع شده است بادیوان خطی او که بعد از تفحصات زیادی بدست آورده ام تفاوتی زیادی محسوس میشود در دیوان مطبوع آن قصاید وغزلیات ومراثی ورباعیات ومسدسات وساقی نامه و قطعات یکدست نوشته شده و ترتیبی را که ملحوظ خود شاعر است رعایت نکرده اند ولی دیوان خطی او که بقلم خود شاعر است بدوبخش قسمت گردیده است قسمت اول که موسوم بشکر کنج است شامل قصاید و غزلیات دورۀ تعلیم وتعلم و روز های نشاط و شادکامی حیات اوست و بخش ثانی آن که شامل ساقی نامه ومراثی ورباعیات وقطعات است نمایندۀ روزهای سیاه وتاريك غم وشب های دیجورفراق وجدائی پسر جوان اوست که در چین و شکن های الفاظ خودناله های جانسوز ونواهای غم انگیزی ذخیره کرده است و برعکس دیوان منوچهری دامغانی که در ٣٠٠٠ هزار فرد اويك لفظ غمگین واندوهناك موجود نیست در ١٢٠٠ بيت نصف اخیر دیوان این شاعرۀ افغان يك لفظ خوش و کلمۀ فرحناکی وجود ندارد و تمام ابیات آن بر محور کجرفتاری زمانه وانتقاد از محیط ومظالم روز گارونا کامی حیات وبیوفائی عمروغیره افکاربدبینانه چرخ میزند. علاوه بران در دیوان خطی آن نسبت بدیوان مطبوع ٧ غزل و ٣ قصیده و ١٢ رباعی اضافه تر دیده میشود ولی معلوم نشد که دیوان مطبوع آن از روی کدام نسخۀ طبع شده باشد چرا که ترتیب دیوان مطبوع طرزی دگر ودیوان خطی آن سبکی دیگر است خلاصه عایشه ماننديك ستارۀ سحری درخشيده ويك آسمان کم رنگی را بفروغ خویش روشن نموده ومانند همان ستارۀ سحری ناکامانه در کنار افق غلطیده است و تاریخ اختتام دیوان خود را خود با دقت تمام روز پنجشنبه ٢٦ ماه رجب سنه ١٢٣٢ بساعت چاشت روز در موضع اونچی مرقوم نموده است و ازینقرار تاریخ فوت او از قطعۀ عاجز","chars":1524,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00767.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/767","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/767","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}