{"book":"adl0986","page":592,"text":"صفحه ( 56 ) سال اول - مجله کابل شماره ( 9 )\n\nرا ایجاد نمود ، پاختیا از زابل تا گندها ریا و ازسند تا کابل تحت اداره قومی واقع بود . سلطه سیاسی هخامنشیان فارس ( بعد از قرن 7 ق . م ) بر نفوذ مذهب زرتشتی در پاختیای جنوبی ( زابل ) تاحدود سند بیفزود ، وپاختیای شمالی ( از کابل تا پشاور ) در زیر سلطه هخامنشیان واقع گردید ، معهذا پاختیای مرکزی در سایه جبال شامخه و دره های هولناك خويش از هر گونه تجاوز و تسلطی مصئون ماند ، و در کتیبه های مستملکین نامی ازو برده نمیشود .\n\nیونانیان ( در قرن 4 ق . م . ) از خراسان بهرات و سیستان و از آنجا به هر خواتیش ( الر خاج ) یعنی پاختیای جنوبی کشیدند ، سکندر از قندهار ببلخ و از انجا تا سیحون برفت و دوباره از راه بلخ هندو کش را عبور و معبر خیبر را در پاختیای شمالی گذر کرد ، اما حمله های شدید پاختیا سکندر را موقع نداد به پاختیای مرکزی چشم حرصی باز کند لذا بسرعت ایندس را عبور نمود . یونانیان باختر از قرن 3 تا اول قبل الميلاد چراغ با فروغی از مدنیت باختری در افغانستان افروختند و پاختیای جنوبی یکی از مراکز این مدنیت بشمار رفت ، هكذا پاختیای شمالی داخل تمدن مشعشعی گردید ، و هم درین عهد بود که سیمرغ بودا فضای مملکت را زیر پر گرفت و مخصوصاً پاختیای شمالی منبع اولین مدنیت جدید ( یونان و بودا ) قرار گرفت ، معهذا اندازه و تقدیر نفوذ این مدنیت ها در سرزمین دشوار گزار پاختیای مرکزی محتاج تحقیقات عمیق علمی است .\nدر همان اوایل دوره یونانیان بلخ هندوها بر پاختیای جنوبی و شمالی موقته تسلطی بهمرسانیدند ، مگر در پاختیای مرکزی این تسلط را وقعت و مقداری نبود .\n\nمی توان گفت از قرن اول تا قرن های سه و چهار مسیحی ( مدت سلطنت سلسله کوشانیان افغانستان ) و از قرن چهار ببعد ( 430 مسیحی ) تا قرن شش ( 562 مسیحی ) ( دوره سلطنت هیاطله های افغانستان ) پاختیای مرکزی","chars":1581,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00592.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/592","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/592","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}