{"book":"adl0986","page":590,"text":"صفحه (٥٤) سال اول ـ مجله کابل شماره (٩)\n\nوشجره ای حیرت آور انساب جعل میداشتند که تا هنوز با قیست . از قرن پنج\nهجری باینطرف رفته رفته کلمه افغان معروفتر و مفهوم خارجی آن وسیعتر شده و\nبنوعیکه در قرن شش هجری بعضاً اسم افغان در مورد همان طوایف پختانه تذکار\nیافته که در کوهای سلیمان سکونت داشتند ، والبرونی نخستین بار از قبایل چندی بنام\nافغان در قرب وادی سند سخن رانده ، انسكلوپیدی اسلامی بریتانیا مینویسد\nریورتی ساکنین جنوب کرم و شرق غزنی را افغان نامیده است . فردوسی\nدر قرن ۱۱ از طایفه افغان اسم برده و ابن بطوطه در قرن ١٤ از اسم افغان\nدر کابل ذکر میکند . باکل حال هنوز کلمه افغان اسم ملی و عمومی پختانه\nدر افغانستان نگردیده بود ، منتها در صفحات تاریخ براسمای طوایف مشهوره\nپختانه اسم افغان اضافه شد ، چنانیکه در سال ٤٣١ هـ هنگام عسکر کشی\nسلطان مسعود غزنوی در ولایت باختیای شورش طلب قطعاً از اسم قبیله افغان\nحتی ابدالی سخن نمیگویند . و در سال ۵۱۲ هـ مینویسند ار سلان شاه عسکری\nمرکب از خلج ( غلزائی ) وافغان تشکیل نمود ، والفی گوید بهرام شاه اردونی\nاز افغانها و خلج ها مرتب نمود . و فرشته مینویسد غیاث الدین غوری قشونی\nاز افغان بساخت و یکی از مامورین هندی او عده از راجپوتها و افغانهای سوار\nکار تشکیل کرد در سال ٦٥٨ هـ هنگام سلطنت نصیر الدین محمد در دهلی الوغ خان\nسه هزار افغان از قبیله کوهی میوات راجپوتانا استخدام نمود . بعد ازین اهسته\nآهسته اسم افغان در ردیف طوایف بزرگ پختانه داخل شد، و به دار کمی در هندوستان\nکلمه افغان نه اینکه اسم ادبی گردید بلکه مهاجرین جديد الورود طوايف پختانه\nاز هر قبیله و عشیره که بودند بلا استثنا افغان نامیده شدند ، فقط طوایف بزرگ\nپختانه که بیشتر باسمای فامیلی و قبایلی خویش مشهور و در هندوستان بودند ازین\nتسمیه نو کناره ماندند ، علهذا غالب مورخین اجنبی و دور دست را در معرفت آن","chars":1604,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00590.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/590","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/590","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}