{"book":"adl0986","page":489,"text":"صفحه ( ۲۳ )\nسال اول - مجله کابل\nشماره ( ۸ )\n\nبقلم شهزاده احمد علیخان درانی\nیادی از فضلای غزنی\nدر عهد سلطان محمود یمین الدوله\nقافیه طرازان دربار غزنی\n( ٤ )\n\nفردوسی . اسمش حکیم ابوالقاسم منصور (۱) مولدش شاداب طابران (۲) ( نواحی طوس خراسان حالیه ) و پدرش اسحاق (۳) هنگامیکه در چارباغ حاکم طوس پیشه باغبانی داشت باغ مرادش ازین میوه نورس ( فردوسی ) بار آورد و فردوسی در همانجا نشو و نمو یافت ـ طبع موزونش جوهر خدا داد داشت از تکلفات دربار و صحبت امرا بر کران بود لذا خلوت صحرا و دشت کلامش را ساده ، سلیس و رجزیه گردانید ـ از آنجا که فردوسی شاعر آریائی نژاد خراسانی بود بنا برین خود را همه تن بیاد آوری مفاخر سلاطین ایرانیان و پهلوانان زابلستان و کابلستان در مقابل تورانیان مکلف پنداشت . نامه باستان ( شاهنامه ) را دقیقی بلخی آغاز نموده بود ولی چندی نگذشت که جامه حیات او بدشنه يك غلام ترکی از هم درید و این کار بدست فردوسی افتاد ـ فردوسی حالات و تذکار تاریخی مجوس را از « جاماسب نهاد » ( ٤ ) و « آئین بهمن »\n\n(۱) کنیتش ظاهرا مادر اسمش اختلاف است کسی احمد کسی منصور و کسی حسن میگوید .\n(۲) این قول دولتشاه سمرقندی است ولی صاحب چهار مقاله از قریه پاژ یافاژ می نویسد . و بعضی از قریه رزان می گویند ـ ولی این مسلم است که او در نواحی طوس متولد شده .\n(۳) اسحق بن شرف ، کسی علی بن شرف و بعض احمد بن فرخ نوشته اند .\n(٤) این کتاب را دانایان عهد قدیم مجوس نگاشته اند ولی بنام طهمورث ختم میکنند .","chars":1279,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00489.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/489","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/489","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}