{"book":"adl0986","page":384,"text":"صفحه (٦٠)\nسال اول ـ مجله كابل\nشماره (٦)\nنامیده میشد ، و برای همین تفريق ممالك بود كه افغانستان را (ایران شرقی)\nمیخواندند . هكذا مارکوارت در جای دیگر میگوید و لایات ( ۱ ) توران\n( بلوچستان ) مکران ، سند چون جز طبیعی ایران نبوده اند لهذا هميشه بنام\nغیر ایران یاد میشدند و از همانجهت است که در کتیبه ها ( شاهان ایران و آن (غیر)\n( ایران ) نوشته شده است .\nدر مقابل ایران کلمه توران ذكر شده و تورانيها بقول مورخين يك دسته\nمردمان آریائی نژاد ولی بادیه نشین بوده و با آرینهای شهر نشین متفاوت بودند،\nاینها را بعدها طوايف هون وتورك طرد نمود و نام شان به محلی از خیوه باقیمانده\nو تا قرن هفتم میلادی معروف بود ، در قرن های بعد الميلاد تعبير توران ببـاديه\nنشین های سوار التای انتقال یافت . این مطالب را مارکوارت ذکر میکند\nو مسیو بارتولد میگوید مسکن این تورانيها حوضه آرال بوده و پسـان بمملكت\nتورکها ( ترکستان ) اطلاق شد و گاهی تمام دنیای آسیا وسطی یعنی از\nدشتهای جنوب روسیه تا چین توران شناخته شده و آنها را نه تنها در مقابل ایران\nحالیه بلکه در مقابل تمام آرین ها قرار میدا ند .\nبهر حال آرین ها در هرات به تشکیل جمعیت و مدنیتی پرداختند ، و درین عـهد\nهنوز زبان اصلی آریائی در تمام ممالك افغانستان وفارس و هند حكومت مینمود\nرفته رفته تاثیر وضعیات جغرافی و عوامل طبیعی السنه اين ممالك ثلاثه را از هم\nمنفرد و ممتاز نمود تا آنکه در هند سانسکرت و در افغانستان همان زبان معروف\nبه اوستا و پازند معمول و مروج گردید ، فارسی ها هم بعدها زبان پهلوی قدیم را\n( ۱ ) این توران یعنی بلوچستان غیر آن اسمی است که به توران صفحات شمالی افغا نستان\nو ایران کنونی اطلاق میشد اسم توران در حدود قرن دهم عیسوی به بلوچستان افغانستان\nنیز منطبق میگردید .","chars":1509,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00384.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/384","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/384","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}