{"book":"adl0986","page":304,"text":"صفحۀ (٤٦)\nسال اول ـ مجلۀ کابل\nشمارۀ (٥)\n\nمبدل گردید و زبان باختری از میان رفته جای خودش را بزبان نوینی گذاشت .\nدر مقاومتی که بلخ بمقابل عرب نشان داد آن شهر مشهور بکلی ویران و از\nصفحۀ عیان محو و نهان گردید ، تنها نفوس هندو و یهود که از ساکنان\nما قبل الاسلام بلخ بوده ومحله های مخصوصی در شهر داشتند تا حدی ازین دستبرد\nوتطورات معنویه محفوظ مانده و هنوز خانواری چند از بقایای آنها در خرابه های\nشهر بلخ منزوی و عزلت گزینند .\nولایت باختر بعداز قبول اسلام دورۀ جدیدی را در مدنیت جهان آغاز نموده\nبلخ و مرو که پایه تخت دویمی باختریا شمار میشد مرکز علم و حکمت آسیا\nگردید ، مرو حیثیت مرکزی قوای عرب و مسلمین را کسب کرده و از انجا\nدیانت اسلام در ماوراءالنهر و تورکستان تبلیغ میشد . بصدها نفر مصنفین بزرگ\nو علما و حکما ازین شهرها طلوع کردند و صدها مجلد کتب علمی و حکمتی\nدر زبان نو ظهور عرب نوشتند . خانوادۀ مشهور آل برمك که اسباب زينت\nوترقیات سلطنت خلفای بغداد بودند از بلخ ظهور نمود ، و خاندان عظيم الشان\nآل سامان که معروفترین سلطنت های مدنیه اسلامیه را در افغانستان و ماوراءالنهر\nمتجاوز از یکقرن بپا داشتند از همان بلخ نشئت کرد . زبردستترین رجال سیاسی\nاسيا ابومسلم مروزی معروف به خراسانی پروریده آب وخاك مرو بود .\nبعد از نفوذ دینی و سیاسی عرب بزودی در بلخ يك پادشاهی كوچك وطنی قايم\nگردید این سلسله مشهور بآل داود و معاصر بخلفای بغداد وطاهریان خراسان و\nصفاریان سیستان بودند ، اگر چه در لوائی که خلافت بغداد بنام خراسان برای\nشاهان صفار میفرستاد غالباً بلخ جزو آن بشمار میرفت و امیر یعقوب صفاری در\n٢٥٦ هجری نیز هجومی در بلخ نموده و عمارت مشهور نوشار و ساير عماراتيرا که","chars":1455,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00304.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/304","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/304","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}