{"book":"adl0986","page":3033,"text":"( صفحة ١٢١ ) معمار تاج محل و لعل قلعه ( سال ششم )\n\nمینماید که دیدن کنابه های جلال الدین اکبر ابن معمار های سیاح را محرك بر تحریر این کتابه شده\nتا اینها هم یاد گاری از خود در آنجا گذاشتند ازین کتابه امور ذیل استنباط می شود : -\n۱ - استادان تعمیر دران عهد برای دیدن عمارتها و ملاحظۀ قیمت فنی آنها سفر میکردند .\n۲ - در بین صاحب کمالان هندو و مسلمان بسبب هم کاری رشتۀ یکجهتی محکم بوده .\n۳ - معماران شاهی را از اهل هنود تنها بنام یاد نمیکردند بلکه عموماً لفظ خواجه و استاد را\nبر نام آنها افزودند مانند خواجه جا دو رای و استاد شیوارام .\n٤ - لطف الله مهندس با آنکه شاعر و مصنف بود در پیشۀ ارثی خود یعنی فن تعمیر\nآنقدر ذوق داشت که برای آنکه عمارتی را با سائر معمار ها ملاحظه کند زحمت سفر را بر خود\nگوارا ساخت کتب سبعۀ لطف الله که نامی از انها گرفتیم بر حسب ذیل است :\n۱ - صور صوفی\n۲ - رسالۀ خواص اعداد\n۳ - شرح خلا صة الحساب\n٤ - منتخب الحساب\n٥ - تذ کرۀ آسمان سخن\n٦ - دیوان مهندس\n۷ - سحر حلال\nکتاب اول در علم هیئت و سه رسالۀ بعد در علم حساب بوده یکی از انها عربی است و از جملۀ\nاین شش کتاب که بزبان فارسی میبا شد نمرۀ ٥، ٦ نظم و چهار کتاب باقی نثر است . اينك از\nهر يك مختصراً تبصرۀ در ذیل می نگاریم :-\n۱ صور صو فی\nمصنفۀ هیئت دان مشهور عبدالرحمن صوفی است از علمای اسلامی متوفی ( ٣٧٦ هجری )\nاین کتاب در اشکال و صور ستاره ها پا یۀ بلندی داشته و مسمی به ( صور الكوا كب ) است که لطف\nالله بامر پدر خود احمد معمار آنرا در ( ١٠٥٠ ه ) به فارسی ترجمه نمود و چنان می نماید که\nاین ترجمه اولین کارهای ایام حیات اوست زیرا در دیبا چه نامی از پاد شاه عصر نبرده بلکه\nدیباچه را بنام پدر خود مزین کرده و اظهار داشته که بر ترین صلۀ که ازین تأ لیف تمنا دارد\nآنست که پدرش توجه او را از نظر گذرا نده پسند فرماید. اصل مسودۀ این کتاب بخط خود\nلطف الله در کتابخانۀ مسلم یو نیورستی در ذیل علوم فارسی به نمرۀ ٣١ داخل و عبارت\nدیباچه این است :\n٤٢١","chars":1703,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/03033.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/3033","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/3033","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}