{"book":"adl0986","page":2985,"text":"ادبیات پشتو\n\nقسمت «۴»\n\nنگارش جناب غلام جیلانی خان جلالی\nعضو انجمن ادبی\n\nبخش دوم لريك :\n\n«عشقی و غرامي» لريك، چنانچه در تقسيمات ارسطو نسبت بشعر منطقی نگاشته آمد شعبه از فنون شعر است كه در ان احساسات عاشقانه و سوز گداز محبت ترسيم میشود، اين بخش از شعر منطقی چون از هر گونه تصنع «ريا کاری» خال و عبارت از ناله هایی میباشد که از اعماق دل گوينده بوسيله تخيل و تغزل عاشقانه ترشح مينمايد، و در اثنای آنكه خوش آيند است ولی نظر به تاثرات گوينده كه اكثر با چاشنی درد توام ميباشد، خواننده و شنونده را نیز متأثر ميسازد .\n\nذيلا در موضوع پارچه های عشقی و غرامي ادبيات عربی و پشتو كه باصطلاح منطقی ارسطو انرا بنام لريك ياد كرديم، تطبیقات ادبی نموده در معرض مطالعه خوانندگان محترم میگذاریم :\n\nدرینمورد قبل از انكه مستقيماً در اطراف موضوع بحدود ادبیات قدیم هردو زبان عربی و پشتو داخل شویم نخست به تحلیل و مقايسه دو چکامه ادبی سبك رومانتيك دو نفر گوينده عرب و افغان می پردازیم و این را هم خاطر نشان مینمائيم كه اين دو پارچه بدون آنکه يك از ديگر اخذ شده باشد ويا گويندگان آن راجع به زمينة يك پيش بيني ويا هم اطلاعی داشته باشد، نظر به نزديكي سبك وروح ادبی هر دو زبان، تواردی است خالی از تصنع و بگمان بنده هر کدام نسبت بموضوع داد ادب و گويندگی را داده و آن عبارت است از دو شعر عشقی که مرغ خیال هر کدام از گويندگان در حدود اصطلاحات لريك از مناظر کرۀ ارض بالاتر پرواز نموده از حسن و زیبائی منظرۀ مهتاب یا مهتاب گفتگو میکنند .\n\n۴۸۳","chars":1307,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02985.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2985","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2985","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}