{"book":"adl0986","page":292,"text":"صفحه (٣٤) سال اول ـ مجله کابل شماره (٥)\nبلخ قدیم ، خلم قدیم ( درسه میلی شمالی تاشقرغان موجوده که حالیا خراب است )\nسمنگان یا باصطلاح چینی ها سی تمین - تسزیان ( ایبک حالیه ) شهر انبار ( سرپل\nموجوده ) قیصار ( حالا بشکل قریه موجود است ) شیرین تکای ( حالا صوت قریه\nدارد) فاریاب ( قریه دولت آباد کنونی ) شهر یهودیه مصطلح اعراب (میمنه موجوده)\nشهر مروچاق ( بصورت قریه باقیمانده ) طالقان ( در شرق حوضه مرغاب وحاليا\nمعدوم است ) شهر مرو ، ارگ شبرغان همان قلعه سفید دز است که ابوالقاسم\nفردوسی در شهنامه ازان نام برده ، در بین شبرغان و بلخ شهر قديم عمليك در مقام\nقریه سدره موجوده واقع بوده ، که یوکراتید پادشاه فاتح بلخ در حدود اواخر\nقرن دویم قبل المیلاد ساخته بود . شهر تاشقرغان موجوده را در قرن هجده\nاحمد شاه بزرگ اعمار کرده است .\nاما شهر بلخ از اعاظم بلاد روزگار بوده ، و در وسط جلگه بفاصلۀ چهار\nفرسخ در نزدیکترین جبال واقع شده بود . محل و قوع بلخ در نزديك مخرج\nرود با کتروس ( بلخاب ) بسی حاصلخیز و مرکز تجارت باهندوستان بوده ،\nو ارتباط آن باهند ( با وجود طرق سهل وقطعات آباد دیگری ) غالباً از جلگه های\nخلم قایم بوده نه از جلگه های بلخاب . مسیو بار تولد شرحی درین زمینه مینگارد\nاو میگوید تمام واحۀ بلخ به باروی طویلی محاط بود ، که طول آن بقول يعقوبی\nجغرافیا نویس قرن نهم دوازده فرسخ ، ولی در دوره استیلای عرب وجود\nنداشت . از ابنیۀ مشهورۀ قبل الاسلام در بلخ یکی عمارت نوبهار Nava Vihare\nمعبد عظیم بودائیها حساب میرفت ، این عمارت در قرن دهم میلادی خراب\nاوفتاده ، و بقول ابن الفقيه نوبهار مركب از گنبد بزرگی بود ، که طول\nشعاع آن صد عرش و دارای سه صد و شصت حجره برای خدمه معبد بود .","chars":1468,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00292.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/292","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/292","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}