{"book":"adl0986","page":2768,"text":"( صفحۀ ٤ )\nکابل\n( شمارۀ سوم )\n\nموضوع مردم شناسی:\n\nطوریکه در قسمت های اولیۀ سلسلۀ مقالات عاجزانه فن تاریخ مندرجات شماره های سال گذشتۀ مجلۀ\nکابل مطالعه میفرمائید در قرون اخیره علمای تاریخ را سودای جمع آوری وثایق تاریخی بیچانیه در هر گوشه\nو کنار دنیا که مدنیت تاریخی و قدیمی را سراغ داشتند آغاز به حفريات کردند و اگر چه در طی حفاری\nو کاوشهای علمی خودشان به نتایج گران بهائی از قبیل دریافت آثار صنعتی مجسمه های ارباب انواع و آبدات\nمعماری و کتبی که روی برگ های نباتات و پوست حیوانات و غیره نوشته شده بود و امثالهم واصل گردیدند\nاما حرص و آزیکه طبعاً انسان برای درك حقائق اشيا و اوضاع نیاکان در سرشت خود دارند ایشان\nرا مکتفی به عناصر مادی مدنیت ها ننموده وادار کرد تا درین نردبان هزار پله ئی يك پله دیگر راهم\nبالا بروند درین جاست که گفتند آثار صنعتی و صنعت مجسمه ها و معماری و انشای کتب منحصر به\nطبقات برجسته و محدودی بوده ، نمی تواند ترجمانی مکملی از سنخ تفکر و چگونگی ذوق و درجۀ تمدن\nو نمونۀ اعاشه و کیفیت معتقدات عامه بنماید پس ! چه کردند ؟ شروع کردند به تحقیقات در اطراف ضروب\nو امثال، فقرات كوچك حكمانه ، حکایه ها و افسانه ها، داستان ها، تعبیرات در اطراف کائنات و تمام\nما يحتاج انساني ، عقائد دینی ، آئین های مذهبی ، خرافات و اباطیل، ابیات عامیانه بدون رعایت قواعد\nعلمی شعری ، انواع بازی ها، طرز معالجات، اصول شکار و آلات آن ، تدابیر عا ئلوی اوهام و هر\nچیزیکه روابط مستقیمی بانفوس عامه دارد و همین جاست که آقای یاسیمی نوشته اند که « دامنۀ علوم\nرا از آفاق به انفس کشیدند » « زیرا میگفتند از تحقیق هر جزئی ازین اجزا میتوان يك پرده را\nاز روی حقيقت يك شعبۀ حیاتي انسان های قدیمه و حالیه برداشت - وقتی که این علم قدری و شو ق\nو اعتبار پیدا کرد علما و متخصصین هر شعبه باصطلاح تنور را گرم دیده نان پختند و ازان در شعب\nمتخصصة خودها استفاده کردن گرفتند، بزودی هر چه تمام تر درین زمینه هم از اختصاص کار گرفته\nکسی فولکلور را از نقطۀ نظر ادبیات و دسته از جنبه تاریخ و برخی از پهلوی اجتماعیات و دسته از نقطه\nبدیعیات و ادبیات و غیره تحت مطالعه و تحقیق گرفتند و ا کنون اکثر بلکه تمام کتبیکه در زمینۀ فولکلور\nنوشته شده باصول و قواعد علمى يك علم يك شعبه حیاتی را در بردارد مثلا فولکلوریکه از نقطۀ روحیـت\nنوشته میشود شارح مراتب روحيه و ذهنیۀ ملتی است که در ادوار مختلفة مدنیت دارا میبا شد مثلا دران\nکتاب حل کرده میشود که فلان ملت در فلان مرتبۀ تمدن دارای چگونه اعتقاد و احتیاج و چه سنخ\nاخلاق و چطور تخیلات و آرزو بوده است مثلا وقتی تاریخ عرب را مطالعه میکنیم می بینیم که در\nاد بیات عرب یعنی در دوره ها ئیکه ملت عرب به مدنیت های پست تر میزیستند شعرا در\nزمرۀ ذهنیتهای دیگر شعری خودشان چنان تمایلی بطرف زنان نداشتند که به عشق منجر شود\nو احتیاجی بوجود آن احساس نمی کردند که زمینه استعارة ا یشان گردد و باز وقتیکه مدنیت عرب ترقی !\nکرد شعرا هم مجال یافتند تا باین طرف نیز عطف توجه کنند چنانچه اولین شاعر عرب که غزلی در\n\n٢٠٤","chars":2595,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02768.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2768","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2768","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}