{"book":"adl0986","page":2565,"text":"( صفحهٔ ۲۷ )\nسخندان فارس\n( سال ششم )\n\nبزد تیر برسینهٔ اشکبوس سپهر برین بر کفش داد بوس\nکشانهم اندر زمان جان بداد تو گفتی که از بطن مادر نزاد\nبقوهٔ طبع یک صفحه مضمون را بدو بیت گنجانده :\nبروز نبرد آن یل ارجمند به تیغ و به خنجر بگر ز و کمند\nدرید و برید و شکست و به بست یلان را سرو سینه و پا و دست\nدرین دو بیت که از مجلسی سخن رانده نیز کمال ایجاز را بخرج داده است -\nچو یک نیمه از تیره شب در گذشت شب آهنگ بر چرخ گردان بگشت\n(۱) بپی مشورت مجلس آراستند نشستند و گفتند و بر خاستند\nگویند در کلام او یک لفظ عربی هم نیست لیکن این سخن اصلی ندارد. آری نسبت\nبدیگران کلمات عربی را کمتر استعمال میکند زیرا نه در شهر پرورش یافته\nونه در مدارس علمی تحصیل کرده بود.\nفردوسی محبت صمیمی بارستم داشته و از تماشای بهار زنده گانی او خورسند میشده\nو ازینجهت کارنامه های او را بجوش و خروشی بیان کرده که در سائر داستانها\nچنان جوش و خروش یافت نمی شود گویا مقصود او از شاهنامه تنها شرح حال\nرستم بوده و دیگران را بطور بهانه ذکر نموده .\nجهان آفرین تا جهان آفرید سواری چورستم نیامد پدید\nاینچنین است معاملهٔ نظامی با سکندر که در سکندر نامه محبت مخصوصی باو\nمی پروراند . نا گفته نماند که شعرا بمضمون خود علاقه داشته و بنظر فرزندی دران\nمی نگرند و از ینجهت شاعر نتائج طبع خود را زاده های معنوی میگویند.\nظاهرا سکندر نامه گردهٔ از شاهنامه معلوم می شود لیکن در سبک هر دو فرق\nبسیار يست زیرا کلام فردوسی ساده و بی تکلف و اشیاء محسوسه مدنظر را در استعاره\n. (۱) این بیت مشابه و در شهنامه دیده نشد .\n۲۷","chars":1353,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02565.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2565","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2565","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}