{"book":"adl0986","page":2564,"text":"( صفحه ٢٦ ) کابل (شماره اول و دوم )\n\nفردوسی نیز ساده و خالی از تکلف است چه او فرزند صحرا و بلبل خوش الحان طبیعت\nو نغمه سرائیش فطری است بلبل از آهنگ موسیقی بیخبر و ازینگونه تکلفات\nآزاد است.\n\nدر تغزل و ستائش حسن هم مانند دیگران با فراط نه پیچیده بلکه درین زمینه\nنیز باقتضای مقام سخن میراند چنانکه از تهمینه چنین وصف میکند :\n\nلبان از طبرزد زبان از شکر\nدهانش مرصع بلعل و گهر\nدو ابروکمان و دو گیسوکمند\nزبانش چوخنجر دهانش چوقند\n\nدر ملاقات خسرو با شیرین و اشک ریزی شیرین گوید:\n\nبه نرگس گل ارغوان را بشست\nکه بیارید نرگس وگل درست\n* * * *\nنگاری بداندر شبستان اوی\nزگلبرگ ر و داشت وز مشک بوی\n* * * *\nیکی دختری داشت خاقان چو ماه\nکجا ماه دارد دو چشم سیاه\nبدنبال چشمش یکی خال بود\nکه چشم خودش هم بدنبال بود\nبهم بسته مور ابهـد پیچ و تاب\nگره داده شب را پس آفتاب\n\nدر ابیات فوق دقت استعاره و تشبیه و توالی اضافات ابداً نیست .\n\nقدرت او در ادای هر مطلبی بريك وتیره است و همه رانیکوگفته بتخصیص\nدر تصویر کشی از معرکهٔ رزم نیروی طبعش داد سخن میدهد. در نبرد رستم با\nاشکبوس کشانی میگوید :\n\nتهمتن به بند کمر برد چنگ\nگزین کرد يك چوبه تیر خد نگ\nخدنگی برآورد پیکان چو آب\nنهاده بر و چار پر عقاب\nبمالید چاچی کمان را بدست\nبچرم گوزن اندرآورد شست\nستون کرد چپ را وخم کرد راست\nغریو از رخم چرخ چاچی بخاست\nچوسوفارش آمد بپہنای گوش\nز چرم گوزنان برآمد خروش\nچو بوسید پیکان نرانگشت او\nگذر کرد از مهرۂ پشت او\nقضا گفت گیر و قدر گفت ده\nملك گفت احسن فلك گفت زه\n\n٢٦","chars":1315,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02564.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2564","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2564","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}