{"book":"adl0986","page":239,"text":"صفحه ( ٥٠ ) سال اول ـ مجله کابل شماره ( ٤ )\n\nباو تحمیل نمودند قباد در همان سال ٥٠١ م برای آنکه خراج هیاطله ها را تهیه کند ،\nمالیات خود را از دولت روم تقاضا کرد ، رومیان ندادند ، و جنگ دولتین\nدر ارمنستان در گرفت . اینحرب پنجسال تا ٥٠٦ م طول کشید ، ولی قباد\nدر حین فتح بواسطه هجوم مکرر پادشاه « هیاطله مجبور شد . با رومیان صلح نماید . »\nدر حدود نصف قرن ششم میلادی دولت هیاطله در اثر هجوم تورکان و ساسانیان\nفارس منقرض گردید . و تورکها بر تخارستان که در آن وقت مشتمل بر\n٢٧ ولایت بود تسلط یافتند . ( بار تولد ) نو شیر وان در سال ٥٦٥ م قسمت\nیسار ساحلی جیحون را اشغال و حدود فارس را به آمو رسانید . و بعد از\nتسخیر افغانستان ، مملکت سیاسی خود را بقرار ذیل تقسیم و تشکیل نمود : ـ\nاول قسمت شمال غربی ( باختریا ) دوم قسمت جنوبی غربی ( نیمروز ) سوم\nقسمت مشرق ( خراسان ) چهارم قسمت مغرب یا ایران شهر . ( تاریخ\nعمومی اقبال ) .\nبعد از هجوم تورك و فارس سلطنت افغانستان به قسمت های مختلفه تقسیم گردید ،\nولی این تقسیمات برترقیات مالیه فارس بسی افزود . مسیو بارتولد میگوید : ـ\nعظمت ساسانیان فارس دارای جنبه مصنوعی بوده ، و وسیله تجارت عظیم شان\nطلای بیزانس شمرده میشد . در کارهای ساختمانی و آب یاری و ایجاد رشته های\nصنعتی جدید ، از اسرای بیزانس استفاده میکردند . تمدن مادی فارس مربوط\nبه تراجم یونانی وهندی و سامی بود . در بین ممالک پادشاه فارس از همه پیشتر\nولایت سامی با بل اهمیت اقتصادی داشته ، و ثلث عایدات شاه فارس را بابل\nمیداد . بعد از بابل دو مین کانون تمدن را ولایات شرقی فارس ( افغانستان )\nتشکیل داده بودند ، که قسمتی از انها در انتهای مملکت فارس ( مرو ) و قسمت دیگر","chars":1454,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00239.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/239","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/239","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}