{"book":"adl0986","page":237,"text":"صفحه ( ٤٨ ) سال اول ـ مجلۀ کابل شماره ( ٤ )\n\nوالحاصل چنانیکه قبلاً اشاره کردیم تخارها در حدود دو قرن قبل الميلاد در بلخ نفوذ پیدا کردند ، و بعد از صد سال سکونت در باختر طائفه از آنها بنام کوشانی ترقی کرده ، و بتدریج قسمت عمده هندوستانرا مسخر ساختند . سلاطین کوشانی از پیروان جدی دین بودا بشمار میرفتند . از قرن سوم بعد الميلاد کوشانی ها بجانب بلخ رانده شده ، و در تحت سلطه ساسانیان در آمدند ، فقط شعبه از اینها در کابل تا حدود قرن پنجم با یکنوع حاکمیتى باقی بود ، که مسکوکات پادشاه قرن پنجم کوشانی کابل تاپيكى ماليك نام در موزۀ کابل موجود است .\nحدود سیاسیه افغانستان در عهد کوشانیان توسیع ، و عمرانات وصنایع اینعهد مخصوصاً صنعت حجاری و مجسمه سازی تکمیل گردید . در نتیجه محاربات سنگینی که در حدود دو نیمقرن بعد الميلاد بین کوشانی ها و فارس واقع شد ، دائرۀ نفوذ کوشان شاهان در صفحات جنوب هندوکش محدود گردید .\nچنانیکه گفتیم نفوذ سیاسی قوم تخار از بلخ آغاز میکند ، ازان رو لازم می آمد ما در مورد سلطنت کوشانی ها ، در ضمن وقایع باکتریا سخن بگوئیم . ولی بمناسبت نام تخارستان خواستیم درینجا شمه از احوال آنها بحث کرده باشیم ، لهذا باین مختصر اکتفا رفت . برای آنکه این سلسله از دست نرود مناسب است از طائفه دیگر تخارها یعنی دولت هیاطله نیز سخنی چند گفته آید :\nبعد از سقوط کوشانیان در باختر طایفه یفاتله که اعراب آنها را هیاطله خواندند ، به تشکیل سلطنتی در بلخ پرداختند ، و متعاقباً برمناطق جنوبی هندو کوه استیلا جستند . یادگار یفاتله ها در تخارستان بقول بار تولد شهرهای بود بنام یفتل كه یکی آن در تخارستان سفلی و حاليا سوای نام نشانی ندارد ، و دیگری در تخارستان علیا تا هنوز بشكل قريه","chars":1475,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00237.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/237","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/237","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}