{"book":"adl0986","page":2256,"text":"شماره ( دهم ) سال دوم مجله کابل ( ٧٩ )\n\nتقریظ وانتقاد\n\nانتقاد جناب قاری عبدالله خان\n\nکلمه ( قرض ) را قرضه نوشتن و ( ها ) در آخرش زیاده کردن یا لفظ ( موقع ) را\nموقعه نوشتن هم خطاست چه این هر دو لفظ ؛ زبان زد عمومی فارسی زبانهاست و هیچکس\nبا های خفی تلفظ نمیکند بلکه تلفظش در نزد فارسی زبانها مطابق باصل عربی بدون ( هـا )\nمیباشد . تمام روز مردم میگویند : قرض دادم ، قرض گرفتم ، نمیگویند : , قرضه دادم ،\nقرضه گرفتم ، یا میگویند موقع خوب است . نمیگویند موقعه ، خوب است .\nآری از قواعد مقرر در زبان عربی است که در آخر مصدرهای ثلاثی مجرد (سه حرفی)\nاگر ( تا ) نباشد ( تا ) زیاده میکنند و دیگر حرف زائد را اگر دران مصدر باشد حذف\nمی نمایند . مگر در وقتیکه معنی شماره یا نوع فعل دران مصدر (١) ملحوظ باشد مانند (قومه) ،\n( جلسه ) که در اصل قیام و جلوس است و چون قومه وجلسه وسائر افعال در نماز مکرر\nمی شود و معنی شمار درین مصدر ها ملحوظ میباشد تا در آخر شان زیاده گشته رکعة وقعدة\nنیز از همین قبیل است . این قاعده هم در خود زبان عربی جریان دارد نه در زبان فارسی\nتا قرض را هم قرضه سازند .\nهمچنین لفظ ( موقع ) بدون تاست زیرا موقع اسم ظرف است و اسم ظرف بدون تا\n( ١ ) هر گاه در مصدر معنی شمار ملحوظ با شد بفتح اول می آید واگر نوع ملحوظ باشد بکسر\nاول . مگر حرف دوم در هر دو حال ساکن است .\n\n١٠١٢","chars":1173,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/02256.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/2256","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/2256","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}