{"book":"adl0986","page":215,"text":"صفحۀ (٢٦) سال اول ـ مجلۀ کابل شمارۀ (٤)\n\nگلبن دانش بسوخت گشت پریشان هزار\nقمری از شاخ سرو در بن چاهی خزید\nگنج هنر در طلسم ماند چو گنجور رفت\nباز نگردد که گم گشت زگیتی کلید\nدس مه نو فلک گوئی از آن برگرفت\nتا ز جهان بدرود مرد هنر چون خوید\nبا دم آن داس تیز از چمن روزگار\nنوگل بشکفته را از سر کین بر کنید\nریخت بصحن چمن از گل سوری ورق\nباد اجل چون بباغ از سر سردی وزید\nمیوۀ باغ وجود گر بندى ذات وی\nاز چه و را باغبان تا نظر افگند چید\nآه و دریغ از ادیب کز تف مسموم مرگ\nلاله رخش شد برنگ یکسره چون شنباید\nنطع جهان را چودید بی نمک از کودکی\nکرد بدانش بسیج شیوۀ عیسی گزید\nاز همه روی زمین خوی بدانش گرفت\nو از کم و بیش جهان رشتۀ خود بکسلید\nبود بساط سخن یکسره برچیده باز\nمنطق شیرین وی از سر نو گسترید\nطفل سخن بد یتیم در بدرو دل دونیم\nدر کنف این کلیم باز یتیم آرمید\nنوك زبان چاك زد هشت دهن طفل را\nگرسنه كودك از آن شیر بلاغت مکید\nهشت بگهواره درو از بی آرام و خواب\nخواند فسانش بگوش تا که و را خوابنید\nبی هنر از صولتش کنج خموشی گرفت\nحق بود از راه شیر رو بهگی گر رسید\nهمچو سکندر ز علم از پی یاجوج جهل\nمنطق مستحکمش بود چو سدی سدید\nاسب سخن را چنو هیچ نبودی سوار\nفرد سواری که بود در همه عالم فرید\nچشم فلك بر زمین هیچ ندیدش نظیر\nدید بسی چرخ اگر دور قديم وجديد\nليك هر آنکو که کرد خوی بدانش چو من\nبر سخن نغز تو از دل و جان بگروید\nدیدۀ اورنگ را دید چو دریای خون\nگشت دلش پر زدرد هر که و را بنگرید\nاز پی تاریخ سال کرد هزاران رقم\nچون نشدش دلپسند بار دگر بسترید\nهاتقش از غیب گفت عاقبت این بیت نغز\nغنچه دلش بر شگفت از پس آن کوچمید\nاحمد پشاوری دیده بهم زد زجان\nاز سر دنیا چو باز بال زدو او پرید\nمجری ۳۱ ٩٤","chars":1468,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00215.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/215","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/215","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}