{"book":"adl0986","page":1969,"text":"(٥٧)\nشماره (هشتم) سال دوم\nافغان در هندوستان\n\nبممالک حالیه بنگال و بهار، غرباً به مملکت هند وسطی وسنترل پریوانس (ولایت وسطی) شرقاً بخلیج بنگال جنوباً بولایات سواحل شرقی دکن محدود ومتصل است، مساحهٔ سطحیه اوریسه بالغ بر ٦٢٧٧٨ مربع کیلو متره بوده و در ٢٨ ٠ ١٩ با ٥ ٠ ١ ٣٤ ٠ ٢٢ عرض شمالی و ٣٠ ٠ ١٦ ٨١ با ٣٠ ٠ ١١ ٨٥ طول شرقی امتداد دارد اهالی تقریباً شش ملیون و مذهب آنها عبارت از براهما نی وعشر نفوس تابع مذهب اسلام است.\nاوریسه در تاریخ اسلام وقایع مختصری دارد چه اوازبدو اسلام در هند تا حال فقط یکبار آنهم در مدت کمی در تحت رایت دو نفر پادشاهان افغان دارای دولت مستقل اسلامی شده توانسته است و بس در سایر ازمنه یا جزو ممالک سلاطین اسلامی دهلی بحساب رفته و یا خود زیر ادارهٔ حکومات هنود بوده است.\nبهر حال در اویل استقرار دولت کورکانی ها در هندوستان یکنفر از سرداران زبردست افغان داؤدخان نامی به مملکت اوریسه استیلا کرده و به تشکیل دولت مستقلی پرداخت، اکبر جلال الدین پادشاه معروف کورکانی (٩٦٣-١٠١٤) نگذاشت این دولت افغانی قوامی پیدا کند و بزودی بنیاد آن را بسوقیات مهیب عسکریهٔ خود بر انداخت.\nبعد ها یکنفر دیگر از رؤسای افغان کتلوخان نامی مجدداً براین مملکت مسلط شده و همان طرح سلف افغانی خودرا از سر گرفت و بمحض تشکیل یکدولت رسماً استقلال اوریسه را اعلام نمود، ولی جهانگیر شهنشاه کورگانی خلف اکبر (١٠١٤-١٠٣٧) در بر انداختن این دولت جدید نیز رویهٔ سلف خود در پیش گرفت، و بفرمود تا نائب الحکومه بنگال عسکر به اوریسه کشید و در نتیجهٔ محارب قتلوغان را مغلوب و دولت اورا در انولایت خاتمه داد.\nاز ان بعد اوریسه جزء ممالک کورکانی ها بود تا در دورهٔ ضعف آنها بتصرف امرای هنود رفت ولی بزودی ورود کمپنی معروف انگلستان سرنوشت آنجا را مثل تاریخ سایر ممالک هندوستان بنوع دیگر تغییر وانقلاب داد.\n\n٧٨٦","chars":1581,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01969.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1969","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1969","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}