{"book":"adl0986","page":1922,"text":"شماره (هشتم) سال دوم\n\nمجله کابل\n\n(۱۶)\n\nانقلابی سر زد از خاک وطن فصل خریف\nانقلابی شد که از هولش بسان روز حشر\nزرد گردانید رنگ روی هر یک چون بهی\nآن پری چهری که بر رخساره میکشت ارغوان\nتا نپنداری عیان جوش خزان آندم که بود\nتا چنار باغ از خون که رنگین کرده دست\nبود ملت را عیان فصل خزان رنگ زرد\nرنگ روی قوم و ملت زرد بود از ترس و بیم\nخلق بی برگ و نوا گردید مانند درخت\nزعفران زار است پنداری سراپای وطن\nرنج عشق آورد بی پیر خزان اندر وطن\nاشک ریزد تا ابد بر حال ملت خاک ملک\nتا نپنداری که باشد معدن یاقوت و لعل\nچون سپند از جانرفت این کوهسار سنگدل\nکرده رنگین خون ابنای وطن کوه و کمر\nتا قیامت لاله خواهد برد مید از دامنش\nدود آهی سر کشید از باطن اهل قبور\nآن مکن باور که باران است بر خاک وطن\nنخل ما تم بود هر نخلی که بود اندر وطن\nآبیاری میکند کشت وطن سیل سرشک\nگریه بس کن بعد ازین ای ابر بر حال وطن\nبس کن ای ابر بهاری گریه بس کن بعد ازین\nقوم و ملت را سزا باشد برین روز سیاه\nبحر پر گرداند از ما جوی احسان بعد ازین\n\nآنچنان کاندر چمن آید خزان بعد از بهار\nمیشود چون شیر موی طفلکان شیر خوار\nهر تنی را دل پر از خون کرد مانند انار\nانقلابی شد که کشتش زعفران آورد بار\nرنگ زرد خلق را برگ درخت آئینه دار\nپنجه او دست برد از دست رنگین نگار\nاین مکن باور که بود آندم خزان اندر دیار\nبر غلط باشد که بود آنگه خزان بر روی کار\nدر خزان رسم است میریزد درختان برک و بار\nآنکه چون گلزار یغمان بود یکسر مرغزار\nهر جوانی را که بینی همچو عاشق زرد و زار\nاینکه می بینی عیان هر گوشه جاری چشمه سار\nاز غم این ماجرا خونین جگر شد کوهسار\nباوجود این تزلزل چند تمکین و وقار\nاینکه میخوانند فصل نوبهارش لاله زار\nبسکه رنگین شد بخون خلق تیغ کوهسار\nاینکه بینی بر هوا ابریست یا جوش غبار\nآسمان باشد بحال زار ملت اشکبار\nزانکه هر دم بودش آب چشم مردم آبیار\nبعد ازین ای ابر بر خاک دیار ما مبار\nباش تا ملت بحال خویش گرید زار زار\nنوبت این گریه های زار برما واگذار\nهمچو ابر نو بهاری گریه بی اختیار\nبس بود هر فرد را از گریه جوئی در کنار\n\n۷۴۵","chars":1769,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01922.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1922","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1922","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}