{"book":"adl0986","page":1875,"text":"(۸۳)\nانتقاد\nشماره ( هفتم ) سال دوم\n\nصدی و غیره و این رسم الخط عربی است . اما رسم الخط فارسی در بین اینچنین کلمات تفرقه نموده معنی و امثال آنرا به یا و صدا و مانند آنرا بالف مینویسد . اگرچه ادیب دانشمند مؤلف لغت آموزگار ( صدا ) را بالف نوشتن خطا پنداشته ولی خطا نیست . بلکه شافیه در بحث رسم الخط می گوید : « بعضی همه این چنین کلمات را با لف مینویسد » . و ازین معلوم شد که نوشتن صدا را با لف از خود رسم الخط عربی فرا گرفته اند\nدر ( اولوالامر ) واو بعد از الف می نویسند . گویا این واو علامه ضمه الف است و تلفظ نمی شود و درین کلمه رسم الخط عربی موافقت باملای ترکی نموده در اعراب بالحروف .\nبعضی بجای لفظ زیاده یا از دیاد ( ایزاد ) می نویسند و این غلطی است فاحش چه ماده ایزاد و جوهر کلمه در زیاده و ازدیاد بمعنی فزونی اگرچه ( ز ، ی ، د ) میشود و نی ایزاد اگر از الفاظ عربی می بود باید مشتق بود از ی ، ز ، د ) که در این صورت فرضی اختلاف در ترتیب حروف و صورت هر دو واقع است و کلمه ازین حروف بدین ترتیب در لغات عرب نیا مده جز کلمۀ ( یزد ) که نام شهریست مشهور از ایران . و اگر بالفرض ایزاد از زیاده مشتق می بود هم بدین صورت تراشدادگی موجود نمی آمد بلکه بصورت اجاره و اجازه می آمد مثل ( آزاده ) و خود این لفظ : عربی نیست که گوئیم از زیاده اشتقاق یافته . تقدیم و تاخیر حروفی هم در لفظ ایزاد گفته نمیتوانیم چه کتب صرف کلماتی را که در حروف آنها تقدیم و تاخیری واقع میداند همه را ضبط کرده و لفظ ایزاد در ذیل هيچيك از آنها نیامده .\nشاید لفظ ایزاد تراشداد گی بعضی از کم سوادان همسایه های ما باشد که چندان بز بان عربی و قواعد آن آشنا نبوده و اکنون میخواهد این لفظ کم کم در نوشته های ما هم بطور غلط دخیل گردد . و ازین قبیل است لفظ ( تطمین ) که غلط و صحیح اطمینان است و تمام مردم اطمینان را میدانند و در کلام خود استعمال میکنند چه اصل اطمینان ( ط ، م ، ، ، ن و چار حرفی رباعی ) است و از کلمۀ چهار حرفی ابداً کلمۀ بروزن تفعیل نیامده .\n\n۷۱۲","chars":1718,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01875.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1875","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1875","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}