{"book":"adl0986","page":1435,"text":"شماره (چهارم) سال دوم از اشعار فراموش شده (۳۳)\n\n(۱) ای ب بکشای بر من از رزق دری بی‌منت مخلوق رسان ما حضری\nاز باده چنان مست نگه‌دار مرا کز بی‌خبری نباشدم دردسری\nغالب دهلوي :\nمی، می غرض نشاط هی کس رو سیاه کو کدام رو سیاه شراب را بخیال نشاط\nاک گونه بیخودی مجھی دن رات چاهئی مینوشد؟ شبا روز را بايك گونه بیخودی\nبسر كردن مقصد است\n(۸) معری\nارواحنا معنا ولیس لنا بها حالا که ارواح ما با ماست ما بران علم\nعلم فكيف اذا حوتها الا قبر نداریم، وقتیکه قبرها بر آنها\nلزومیات جلد اول احاطه کردند چه خواهیم فهمید؟\n٢٦٤\nخیام\nدل سر حیات اگر کما هی دانست در موت هم اسرار الهی دانست\nامروز که با خودی ندانستی هیچ فردا که ز خود روی چه خواهی دانست\nاز چند مثال فوق معلوم میشود که اثر خیالات فلسفیانه معری تا چه اندازه در رباعیات خیام موجود است، حتی توارد خیالات و یکرنگی تخیل بعضاً انسانرا فریب میدهد که این سرقه است علاوه برین اشعار اشتراکیاتی دیگری نیز در موضوعات کلام هر دو شاعر یافت میشوند، مثل بی‌ثباتی دنیا، جبریت، تعلیم اخلاق مذمت فقها و واعظین، آزاد خیالی مذهبی، وغیره.\n\n(۱) رباعی ذیل خیام بیشتر موافق است، و به بیت نفیس غالب نیز نزدیکتر.\nمی خوردن من نه از برای طرب است نه ز بهر نشاط و ترك دين و اديبت\nخواهم که دمی ز خویشتن باز رهم می‌خوردن و مست بودنم زان سبب است\n(مترجم)\n\n۳۵۸","chars":1160,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01435.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1435","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1435","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}