{"book":"adl0986","page":1406,"text":"شماره (چهارم) سال دوم و همیات عموم (۱۱)\n\nنفس در هوا بند می شود اصلی ندارد چه درجهٔ وسط سرعت سقوط را از بلندی بسیار\nدر يك ثانیه صد قدم اندازه کرده اند و به تجربه رسیده که انسان یکدقیقه و بیشتر حبس\nنفس میتواند و تا پنجدقیقه نفس بندی هم ضرری باو نمیرسد . و ازینجهة تنفس یا عدم آن\nدر اثنای سقوط اهمیتی ندارد .\n٥ ــ راجع بمارها عقیده دارند كه نفسش بعد از کشته شدن تا غروب آفتاب\nبیرون نمیشود اما حقیقتی ندارد و همانا منشأ این زعم آنست که اجسام افاعی را ( مانند\nاجسام عده از حیوانات واطی الدرجه ) درجه از حرارت و قوهٔ معینی بر حرکت محفوظ\nنگه میدارد چنانکه اگر سرش هم جدا گردد چند ساعت زنده میماند و بمعاینه رسیده که ماری\nبعد از پیشین کشته شد و چند ساعت دمش مستمراً حرکت داشته تا بدنش سرد گشت .\nبعضی ها عقیده دارند كه صنفی از افاعی را (افاعی زجاجیه) میگویند و این\nحیوان عجیب میتواند بمیل خود جسم خود را شکسته پاره پاره و جزء جزء سازد و این نیز\nاز خرافاتی است که نظیر بخود ندارد و منشأ آن شاید بعضی انواع سحالی کشته (نه افاعی)\nکه گاهی دم خود را می بازد و نمیفهمد و پس از هفته دیگر دم میکشد . نه آنکه خود دمش را\nمی برد یا بدن خود را پاره پاره می سازد.\n٦ ــ دیگر وقتیکه مردم حیوان مفترس را (شیر ـ پلنگ) می بینند بصاحبش مطیع\nو فرمان بر می باشد گمان میکنند در چشم صاحبش قوه ایست مقناطیسی كه هر گاه\nبطرف حیوان می بیند خضوع و فرمان بری میکند و اگر آن قوه روزی نقصان پذیرد\nیا مجرایش بگردد ـ درنده بعادت خود باز گشته سر کشی ورزد و از اختیار او بدر رود و بلکه\nصاحبش را از هم درد ــ وحقیقهٔ آن است كه حیوان مفترس بعقوبت صاحبش خو گرفته\nو میداند كه اگر فرمانبری نکند صاحبش قجین کاری میکند . پس خضوع حیوان مفترس\nاز رهگذر خوف عقوبت است نه از کدام قوه مقناطیسی موهومی ودیعه در چشم صاحب.\n۷ ــ میگویند تودهٔ ریگ مرطوب آدم را بخود فرو می برد و حقیقهٔ ندارد چه شخص\nاستاده برازه از حرکات خود فرو می رود نه آنکه ریگ قوهٔ جذب دارد .\n\n۳۳۷","chars":1706,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01406.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1406","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1406","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}