{"book":"adl0986","page":1249,"text":"شماره ( سوم ) سال دوم\nمجله کابل\n( ۲۲ )\n\nدر حیات شخصی تکالیفی را دارا ووظایفی را باید انجام دهد که اول آن معرفت الهی و\nاحترام حقوق باریتعالی است. سپس معرفت نفس و حفظ حقوق شخصیه و احترام و\nتأدیه وظایف نوعیه و مراعات حقوق اجتماعی میباشد. این تکالیف و وظایف را\nبانسان عموماً دو آمر بزرگ امر و تحمیل میدارد: اول قانون : که خواه آسمانی باشد\nیا موضوعی. ثانی اخلاق. ولی اثرات اخلاق فقط در روح و نفس است ؛ یعنی انسان را\nنسبت باین موضوع اجتماعی ثمراتی می بخشد یا از قبیل فضایل و ملکاتیکه شخص بدون\nاجبار قانون وظایف و تکالیف خودرا شناخته بتأدیه آن قیام کند. ثانی تولید\nاستعداد یست که اگر شخصی محکوم بیکی از مواد قانونی میشرد آنرا استحقاق خود پنداشته\nمتأثر و ملول نشود ! یعنی اخلاقاً در موقع ارتکاب سؤ خودرا مستلزم جزا بشناسد.\nاما از جهت فطرت که انسان دارای خصایل زشت و زیبا بوده جنبه های مادی و معنوی\nتواما در وجود آن تمرکز دارد البته هنگام غلبه خواهشات مادی اعمالی از انسان بروز\nمیکند که قوة اخلاق مقابل سرکشی نفس عاجز می ماند پس طبیعی است که قوة دیگری آنرا\nجلوگیری و تعدیل کند ! لہذا قانون که اوامر و احکاماتش مبرم و نافذ است میتواند\nدرین هنگامه بطور حتم از سرکشی نفس جلوگیری و اینگونه طغیان و سرکشی را تأدیب کند.\nبنا بران همین قوة ثانویه قانون برای تعدیل خواهشات فطری انسانی لازم آمد.\nحکمت بالغه حضرت الهی نظر بعوارض فوق ، این مطلب را برای انسان\nمورد استفاده نمود ! تا انسان اگر اخلاقاً پابند بوظیفه نوعی خویش شده نتواند قوة\nاجباریه باید است موجود باشد تا انسان از طریقه مسلمه اخلاق انحرافی کرده نتواند.\nهر گاه پای قانون در میان نمی بود جهل بشر بکلی قوة معنوی را منکوب خواهشات\nمادی ساخته هر کس بحق دیگری تجاوز وبالمره امور اجتماع دو چار اختلال و نا امنی میشد !\nتشکیل حکومات فقط در اثر ایجاب قوانین بوده است ! یعنی وقتا که بشریت بمقصد امن\nومسالمت وحفظ حقوق افراد قوانین وضع کردند لازم شد قوة تشکیل بدهند که تا آن\nقوانین را اجرا و سایرین را به پیروی و اطاعتش مجبور سازند. بشریت از داشتن قانون\nو قانون از تغییر نیافتن ناگزیر است ! چه فطرت انسانی مقتضی تجاوز بحق غیر و حوایج\n\n۲۳۰","chars":1867,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01249.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1249","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1249","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}