{"book":"adl0986","page":109,"text":"صفحه ( ٤٦ ) سال اول - مجله کابل شماره ( ٢ )\n\nمغرب مملکت امتداد یافته، وادیهای ولایات هرات، قندهار، کابل، نورستان و دریاهای\nکرم، هلمند، ترنك، ارغنداب، ارغستان را تشکیل و تقسیم مینمایند،\nکه ما عجالتاً از انها بحث نمیرانیم و خواننده را در هجوم مطالب جغرافیائی\nسرگردان نمیسازیم . فقط از دو سلسله کوه های مهمه هندوکش و پامیر وسلسلهٔ\nسلیمان در آینده نزدیکی سخن خواهیم گفت، چه این دو سلسله بزرگ است\nکه هیئت عمومیهٔ افغانستان یعنی جغرافیای طبیعی او را تشکیل و تعیین میکند .\nاما دریاهای افغانستان عموماً بسه قسمت منقسم میشوند :- قسمت اکسس\n( آمون ) قسمت هلمند . قسمت ایندس ( سند ) .\nدر قسمت آمو رود آمون ومعاونینش ردو های شمالی هندوکش مثل رود\nمرغاب و هریرود ورودهای خورد دیگری شامل است که از کوه های شمالی\nبرآمده نظر بمقیاس ارضی وسطحی مملکت جانب وادی آمونشیب داشته و جریان\nدارند، وهر گز بدریای آمو نمیرسند . تنها هریرود است که درین میانه از\nکوه های جنوبی کوه بابا برآمده و در میدان های هرات داخل، ودر جهت\nشمال بمیدان تورکستانهای روسیه رسیده، جانب ذوالفقار جذب میشود .\nدر قسمت هلمند، دریای هلمند و معاونینش یعنی دریاهای جنوبی هندوکش\nشامل است، آن دریاهای جنوبی که نظر بوضعیت اراضی بالتدریج جانب سیستان\nنشیب داشته و بعضاً به هامون زره جریان دارند . ردوهای جنوب غربی\nهندوکش که از قرب وجوار کابل برآمده و در ولایت زمینداور میروند . و\nدر جهت یسار ارغنداب ملحق میشوند، نیز در قسمت هلمند حسابند .\nقسمت سند عبارت است از نهرهای کابل ومعاونین او دریاهای کنر، تگاو،\nکرم، توچی که بشعب جنوب رفته و در خاکهای ماورای سرحد حالیه افغانستان","chars":1411,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/00109.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/109","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/109","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}