{"book":"adl0986","page":1013,"text":"شماره ( اول ) سال دوم شرق وغرب ( ٤٧ )\n\nمیبردند تجارت و صنایع ابداً وجودی نداشت اهالي بمختصر ما يحتاجی قناعت داشته\nبمشکل امرار زندگی مینمودند .\n٦ : باقی دول خورد و كوچك كنونی که در مغرب زمین دارای اسم ورسم و شهرت است\nبعضی ضمیمه دول نامدار آنروزه و بعضی در نهایت ضعف و گمنامی بسر برده از تمدن و شوکت\nعسکری و غیره بکلی عاری و همواره مقهور سیر و غلبه دول بزرگ مغرب بوده در صحنه\nحیات عرض موجودیتی نمیتوانستند .\n٧ : دولت اتاژونی یا جماهیر متحده معروفه امروزه آمریکای شمالی : چون دران\nعصر قطعه بزرگ و دنیای جدید آمریکا بکلی غیر معروف و کسی از موجودیت آن\nاطلاعی نداشت ازین رو در شمار ممالک دنیا آنروزه وبشریت آنوقته بحساب نمیرفت\nبا وصف آن هنگامیکه در اواخر قرن ١٠ میلادی آن قطعه بزرگ کشف گردید معلوم\nشد این قطعه بزرگ با وصف همه گونه دارائی بوحشت مطلق زیسته وسرخ پوستان آنجا\nدر وحشت و بی بضاعتی بمراتب از وحشی های افریقا بدتر اند تا رفته رفته این خاک بکلی\nدر دست عناصر اروپائی در آمده و انسال اصلیه آن از صفحه هستی محوو منقرض گردید .\nولی افغانستان قرن ١٢ میلادی دارای ( ٩ ) لك ميل مربع زمين وصد ملیون تبعه بود\nکه انگلستان آنروزه برابر عشر آنهم نمیرسد .\nافغانستان آنروزه دارای شهنشاهیت بزرگ و حدود مملکتش از دهلی الی خراسان\nموجوده و از سواحل عمان بخيوه توركستان ميرسيد .\nافغانستان آنروزه دارای ( ٧ ) شهرهای بزرگ و پایتخت های عالی مدنی از قبیل بلخ ،\nهرات ، فیروز کوه ، بست ، غزنی ، فاریاب و چندین شهرهای متوسط و كوچك\nمقبول دیگری بود .\nافغانستان آنروزه غالباً در محاربات از سه لك نفر و زیاده ازان قشون مسلح استعمال کرده\nاست ، شهرها وقصبات افغانستان آنروزه مالك هزاران مدارس علمي ومكاتب فنی بود\nكه تنها از انجمله ١ هزار مدرسه در شهر هرات دا ثر بود . تجارت امتعه و مبادلات\nتجارتی افغانستان بازارهای چین و تا تارستان ، هند و عراق و فارس و قفقاس را استیلا\n٤٧","chars":1642,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01013.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1013","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1013","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}