{"book":"adl0986","page":1010,"text":"( ٤٤ ) مجلۀ کابل شمارۀ ( اول ) سال دوم\n\nو باستثنای حصۀ از چین و سایبریا تمام آسیا بانضمام جزایر شرق الهند بوده همچنان استعمار\nاسلام از قرن ۱۳ و ما بعد آن در اکثر به نقاط غربی و جنوبی اروپا تجاوز مینمود ! ازان\nجمله پورتگال و اسپانی و بعضاً سواحل شمالی بحر سفید و غربی یونان ، حتی جنوب فرانسه و\nاکثر به بالكانات و تمام سواحل بحر سیاه و استریا و هنگری در حیطۀ اقتدار و تسلط مشرق\nدر آمده .\nخورشید اقبال مشرقیان در قرون مذکوره تمام اقوام نامدار جهان را تحت الشعاع\nگرفته و بعظمت مشرق هر ملت معروفی تعظیم مینمود بلخ ، هرات ، غزنی افغانستان ، بغداد ،\nدمشق ، غرناطه از پای تخت های معظم مشرق و مهد علم وفضل وتمدن جهان بشمار\nمیرفت . کتب خانها ، مدارس ، علوم و فنون در هر گوشه و کنار موجود اقتصادیات\nو تجارت با رونق بود ؛ تمدن مجلل و نورنی مشرق چه از حیث نظام مادی و چه از جنبۀ فضل\nمعنوی که بهتر ازان تمدنی هنوز قدم بعرصۀ وجود نگذاشته است در خاك مشرق حكم\nفرما واهالي مشرقی را بعروج سعادت و اقبال رسانیده بود .\nطرز ادارۀ عمومیۀ اسلام عبارت از يك خلافت کبرای انتخابی مقید بقوانین قرآنی\nبوده و دیگر ممالك مشرقی را مثل حکومات متحده کنونی آمریکا بمركز خود علاقه مند\nداشته و تحت تأمین میگرفت . این ملل جسيمه و ممالك متعدده مشرقی را صرف وحدت\nمعنوی و احکامات قرآنی با همدیگر مربوط ساخته حقوق و حدود همه افراد بصورت\nمتساویانه محفوظ بود .\nدر چنین عصر و موقعیکه شرق بعزت و کامرانی و امنیت تمام بسر میبرد در غرب\nجنگها و خون ریزی های مدهشی بوقوع میرسید ، مهم ترین ان واقعات طوايف الملوکی\nو تجاوز امرا و سرداران مغربی بود که بر علیه همدیگر شان لشکر کشی کرده خون انسانها را\nمیریختند ، تجارت ، صنایع ، علوم در غرب آنروزه چندان رونق و رواجی نداشت بلكه پيشه\nعمومی تربیه حرب و خون ریزی بود ولی با وصف آن هنگاميكه ملل مغربی بقصد\nاستخلاص بيت المقدس عموماً متحد شده و در سالهای ١٠٩٦ ١٢٧٠ بجنگ شرق آغاز\nنمودند ملل مشرقی در سایۀ اتحاد معنوی و انتظام اداری خویش در تحت قوماندانی شخص\n\n٤٤","chars":1749,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0986/01010.jpg","first_page":1,"last_page":3124,"title":"Kābul : ʻilmī, adabī, ijtimāʻī, tārīkhī کابل : علمى، ادبى، اجتماعى، تاريخى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0986/1010","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0986/canvas/1010","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0986/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0986_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}