{"book":"adl0983","page":35,"text":"( ٣٤ )\nاین شخص از حضرت اسدالله الغالب رضی در خواب شنید از گفته های خود اظهار ندامت کرده\nآنهم در روز موعودعنایت حاکم ( باموافقت سادات علماءواکابرو اعیان وسادات وصغیر وکبیر بجانب\n(ده خیران) و پشته که بنام ( تل علی ) شهرت داشت رهسپار شد (۱) وقتیکه این پشته را\nبکاوبدن و حفر نمودن آغاز کردند هنوز مقدار زیادی عمیق نرفته بودند که گنبد خوردی\nبا دریچۀ فولادین با قفل نقرۀ مقفل ظاهر گردیده ظهور این علامت اندک شک و تردیدی را\nکه در بعضی خاطر ها بود محو و زائل نموده همگان بشوق افتادند که زود تر درب این حجره\nمیمونه را باز ، و بر حقایق داخلی آن واقف و آگاه گردند .\nتا آنکه بزرگان بلخ بعد از استخاره های فراوان مامور بافتتاح و کشایش آن مکان\nعالیشان گشته قفل را بهر نهجی که میشد باز کردند ، و داخل حجرۀ سعا دت گر دیدند ،\nداخل این بقعه منیر که صندوقی ازفولاد ، و مصحفی بخط جلّی کوفی که در اوراق آهونوشته شده بود\nبا شمشیری نهایت بزرگ ، و يك سنگ تخت نما که دران نوشته شده بود\n( هذا ولى الله علی اسدالله .......... ) نهاده بودند ، چون ضواب دید علمای علام وصلحای آنمقام\nصندوق مبارك را نیز مفتوح نمودند، وجود آن مجسمۀ کرامت و رحمت را که جهانیان بالقب\n( حیدر صفد ر ، و ابن عم شا فع محشر ، و علی عالی گهررض ) میخوانند بتعظیم و تکریم\n(لقدخلقنا الانسان فى احسن تقویم) خفته یافته و بچشم سر مشاهده نمودند که با خانهای مبارکش رسیده،ومویهای\nسرش نایزایین نرمۀ کوش نمو کرده و آثارزخم بر تارك مقدسش هنوز هویداست . آنوقت بود که بعضی\nاز اصفیا وصاحبان حال تاب نیاورده از خویش رفتند ، و با قدم سر، ازان مضجع عالیموج در آورده شدند .\nخلاصه از ظهور این کرامات، در بیرون حفرۀ مقدسه، شور محشر بر پا وفرع اکبّرو و ندا\nگشته ، مخلوق این ارض غبرا با موافقت پردگیان عالم بالا به تکبیر و تهلیل آغاز نمودند\nو چندین شب و روز بخواندن دعوات وصرف نذورات پرداختند (۲) باشیوع این آوازه مردمان\nنزديك و دور فوج فوج و گروه گروه از هر قوم و جماعت رسیده سر ارادت بران آستان\nشرف وسعادت مالیدند ، و از نقود گرفته تا اجناس حتى گله های اسپ و شتر و گوسفند\nخودرا در آنمقام آورده و خیرات نمودند ، و دران هنگام بود که صد ها نفر از معیوبین و\nمعلولین مسلمین مثل کور ، گنگ ، لنگ ، برص ، جذام با دل پر ارا دت و اخلا ص\n(۱) درمورد خواب متذ کرۀ المشایخ ، تاریخ اکابر دین ، حجة البيضا ، مجلۀ تاج محل\nومحمد مومن بلخی موافقت دارند تنها مام فقیه مضاف را تذكرۀ المشایخ بلخ ، و(تل علی) را\nنزديك قریۀ خیران تاریخ اکابران دین تعیین مینماید .\n(۲) این مطالب سراپا از کتاب تاریخ ( اکابر دین ) گرفته شده ، ونمیتیکه دیگر کتب\nمورد مطالعۀ ما با این بیا نات دا رد ا ینقدر است که در عین حفر نمودن پشته، صندوق را\nیافتند و درین آن جسد حضرت امیرا لمو منین رض را با لوح منقور ومصحف مجید ، وشمشیر\nبتفصیلی که درمتن ذکر شد مشاهده نمودند یعنی دردیگر تاریخ یا فتن گنبد مقمفل ذکر نشده\nدر تاریخ اکابر دین وزن این شمشیر را هم قید کرده و میگوید بسنگ مصر هفده من بود که\nهر من آن چهار من کوفه و هرمن کوفه یکصدودہ من شرع می برآید ، وتذكرة المشایخ بلخ شمائل\nآنحضرت را که درانوقت دیده اند نیز ثبت کرده .","chars":2697,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0983/00035.jpg","first_page":1,"last_page":129,"title":"Tārīkh-i Mazār-i Sharīf : vāqiʻ-i Balkh تاريخ مزار شريف : واقع بلخ","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0983/35","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0983/canvas/35","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0983/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0983_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}