{"book":"adl0975","page":90,"text":"(۸۳)\nوقتی که دوست محمد خان از فرار برادر اطلاع یافت و دانست که هیچ چیزی برای او باقی نمانده و مجبور است عقب بنشیند تفنگ های را که برادرش گذاشته بود با خود گرفته و همان راهی را که برادرش تعقیب کرده بود پیش گرفته و بطرف اندس رفت . و باین ترتیب بشهرت خود افزود . وقتیکه فتح خان با سکه ها مصروف زدو خورد بود دشمنان او در کابل بر علیه او اقدامات نموده و بشاه میگفتند که وقتی فتح خان از مسئله سکه ها فارغ گردید و اقتدار خود را بکلی ثابت یافت از اطاعت او سر زده و مقاصد اصلی خویش و آنچه را که در دل دارد روی کار می آورد. و خصوصا این نکته را که فتح خان در جنگ با سکه ها خلاف منظور شاه اقدام نموده است ولی این مسئله مشکوک است که آیا فتح خان حقیقتا این چنین خیالاتی در سر داشت و بعد از آنکه خود را حکمران کشمیر میساخت آیا از روی حقیقت با شاه خویش مخالفت می نمود؟ البته دلیلی که بر این مطلب اقامه میشود که او حمله بر سکه ها خلاف نظریه واجازه شاه اقدام نمود از روی عدل باینکه اقتضا وصلا حدید و حزم وا حتیاط او را با این وا داشته بود مدافعه ورد میشود . بهر کیف بعد از شکست و ناکامی در مقابل رنجیت سنگه فتح خان با هر چه در دل داشت با نداشت بکابل عزیمت نمود شاه محمود در بن موقع در علی آباد اقامت داشته و با جوش و خروش زیادی از او پذیرائی نموده و خوش آمدید گفت و باین ترتیب قراریکه افغانها اصطلا حا میگویند روی دشمنان او سیاه گردید (۱)\nمسئله مذکور فیما بین افغانها و سکه در جولائی ۱۸۱۳ بوقوع پیوست لکن در جون در لاهور واقعه ای بمیان آمد که یاد گاری از خود در خاطرات رنجیت سنگه باقی گذاشت عکس ان سکه خیلی شوق داشت که کوه نور را از شاه شجاع بگیرد و از شاه شجاع و خانمش وفا بیگم آن را خواست لیکن شاه شجاع که از دست دادن کوه نور را خیلی سخت خیالی میکرد استنکاف نمود اگر چه رنجیت در مقابل با او وعده کرد که یک جاگیر قیمتی با ومیدهد . خاطرات حزن انگیز که از اقدامات غیر مهذبانه سردار سکه در مقام این مقصد صورت گرفته است در آثار بس از نویسندگان (۲) ومورخین تحریر شده است و ما لازم نمیدانیم که آن را درینجا تکرار نمایم و همینقدر کفایت می کند که تذکار شود حکمران لاهور شاه شجاع را مورد تحقیرات واقدامات سخت و وحشیانه\n(۱) اظهارات مسیون در بارۀ اقدامات و استعداد عسکری فتح خان خالی از دلچسپی نیست : فتح خان که هیچکس نمیتواند از شجاعت شخصی او انکار کند با حیث یک جنرال هیچ موفقیتی نداشت از روی حقیقت در هر جا جنگید سودی نبرد وصرف بدون اقدامات عسکری بر دشمنان خویش غالب گردید . فتح می نمود . بوسائلی که این شخص متوسل می شد در مقابل دشمن خارجی مورد استعمال نداشتند اگر قشون کشی او در مقابل دشمنان خارجی صورت میگرفت شهرت او از بین میرفت . جونیئر ان افغا نستان بلوچستان ایند دی پنجاب جلد سوم صفحه ۲۸- ۲۹\n(۲) مسیون جور نیزان با و جستان و افغانستان ایند دی پنجاب جلد سوم صفحه (۳۰)\n(۳) دانید پر نسب (اوریجن آف دی سکه یا وران دی پنجاب صفحات ٩٦ - ٩٩ اربسبودن دی کورت ایند کیمپ آف رنجیت سنگه صفحه ٣١ - ٣٦ هستری آف دی وازان افغانستان صفحات ٩٦ - ٩٨","chars":2609,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0975/00090.jpg","first_page":1,"last_page":217,"title":"ʻUrūj-i Bārakzāʼīعروج بارکزائى","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0975/90","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0975/canvas/90","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0975/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0975_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}