{"book":"adl0967","page":98,"text":"(۷۷)\n\nمیتوان آنرا رودخانه پر آب و خروشان خواند.\n\nناگفته نماند که «هلبراف» تنها «سراسوائی» را «هر اویتی» و ارغنداب تعبیر نکرده بلکه یکعده قبایل و جنگهای شان را در حوزه این رود خانهٔ بزرگ قرار میدهد و تفصیل موضوع در بحث تذکار بعض قبایل دیده شود. پس این چیزها هر کدام بجایش نشان میدهد که برای آریائی‌های عصر ویدی و آنهائیکه سرودهای وید یادگار زندگانی شان است حوزه شاداب و مستعد ارغنداب مجهول نبود. چیز دیگری که این نظریه را بیشتر محکم میسازد راه چمن و راه بولان است که از آسان ترین راههای حوزهٔ سند بشمار میرود درصورتیکه آریائی های مهاجر راه درهٔ کابل، سوات، گومل، کرم، را تعقیب نموده باشند طبیعی باید از راه درهٔ بولان هم به حوزهٔ سند پایان شده باشند صرف نظر از اینکه مدققین قبیلهٔ «بهالانا» را که در جنگ «ده ملك» شامل بودند به درهٔ بولان نسبت میدهند.\n\nبلهیکا - بلخ : درین هیچ شبه نیست که بخدی بلخ به شهادت همه منابع قدیم و به تعبیر عموم مدققین جدید کانون رهایش و مدنیت آن شاخهٔ هند و اروپائی بود که در آریانا و هند و فارس انتشار یافتند و نام آریاهم فقط وقتی بمیان آمد که این شاخه در باختر متوطن گردید، یعنی به زبان دیگر اصطلاح آریا منحصر به «کتلهٔ باختری» است که از ان «آریانا» یعنی مسکن اریا ها هم ساخته شده و مدنیت های ویدی و او ستائی ازان اشکال آریا و ایریا بمیان آوردند و با مهاجرین این دو اسم به هند و فارس هم نشر شد. معذلک از «بلخ و باختر» در سرود ریگ وید اثری نیست.\n\nعلت این مسئله واضح است که اجتماع اریاها در باختر مربوط بيك زمان و سرودهای ریگ وید متعلق به زمانهٔ دیگری است که خیلی‌ها جدید میباشد. علاوه برین در قسمت سرودها شرح یافت که فرار شهادت خود سرودهای ریگ وید","chars":1473,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/00098.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/98","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/98","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}