{"book":"adl0967","page":703,"text":"(١٤٤)\nبا پارتها از حوزهٔ هری رود به سمت جنوب به حوزهای هیرمند و ارغنداب فرود آمدند و چون این علاقه ها از نفوذ اداری شاهان یونان و باختری هندو کش و پارتهای غربی نسبتاً منزوی افتاده بود به تشکیل سلطنت پرداختند کی ـ پن Ki-pin: یکی از اسمای ماخذ چینی که در مورد قطعه ئی از خاک کشور ما اطلاق میشد و دارای شهرت و اهمیت زیاد بود همین کلمه «کی پن» است. این کلمه را «چانک - کین» ایلچی چین که در ۱۲۸ ق م وارد تاهیا (باختر) شده بود نمی شناخت «سوما تسین» مورخ چین که نگارشات مولفه او موسوم به (شی کی) Shi-ki در حوالی ٩٠ ق م تمام شده است هم از آن تذکاری نمیدهد بناءً علیه گفته میتوانیم که بیش از ١٠٠ ق م چینائیها این اسم را نمیشناختند و پانکو Pen-ku بار اول آنرا در قرن اول مسیحی استعمال نموده است.\nمدققینی که در اطراف این کلمه تحقیقات نموده اند نظر به ماخذی که این نام در ان استعمال شده و تشریحات مربوطه آن موقعیت آنرا به کشمیر و نورستان و کاپیسا و اراکوزی قرار داده اند و قرار یکه گفتیم نظر به زمان وماخذ مختلف هر کدام از نقاط فوق «کی پن» را در بر میگرفت ولی با این هم کشمیر و نورستان بیش از پیش در نگارشات مدققین جدید از مفهوم جغرافیائی «کی پن» برآمده و کاپیسا و اراکوزی عمومیت یافته است، درین مورد اگر کمی دقت بیشتر بعمل آید واضح میشود که هر دوی این محل بنام کی پن یاد شده اند ولی در دو عصر معین (کی-پن) زایر چین هیوان تسنگ که یادداشت های او مربوط به قرن ۷ مسیحی است بدون شبهه و تردید همین علاقه «کاپیسا» یعنی کوهستان و کوهدامن است ولی ان «کی پن» که ماخذ قدیم تذکر کرده و آنجا را محل تشکیل سلطنت اسکائیها قلمداد کرده اند عبارت از حوزه هیرمند و ارغنداب میباشد پاره معلوماتی که ماخذ مذکور راجع به «کی پن» داده اند قرار آتی است:","chars":1516,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/00703.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/703","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/703","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}