{"book":"adl0967","page":247,"text":"( ٢٢٦ )\n\nبا پیشدادیان بلخی بود این قصر احاطۀ وسیعی داشت مربع و در هر حصۀ آن در امتداد\nیکعده خیابان های معین قرار انتخاب ودستور یاما پادشاه نجبای آریانا که\nاز حیث تناسب اندام وزیبائی چهره ونیروی طبیعی وفضایل معنوی و اخلاقی\nسرآمد همه بودند وبحیث بهترین وزیباترین مردان وزنان جهان تلقی شده اند\nمسکن گرفته بودند ودراثر آبادی های ایشان دامنۀ عمرانات اطراف قصر\nخیلی وسعت یافت چنانچه يك اسپ به دوش تنها در يك سمت هم طول آبادی هارا\nپیموده نمیتوانست . پیشتر گفتیم که یاما پادشاه بطرف قصر « وارا » نهر کشیده\nآب برد. موضوع بردن آب بطرف شهر بلخ یکی از موضوعاتی است که درداستان\nهای ملی کشور ماقصه ها دارد واز ان جمله یکی قصۀ کشیدن « هژده نهر » است\nکه از آن خوبتر اطلاع دارید. در اطراف این نهر چمن زارها وچراگاهای\nوسیعی احداث شده بود که به شهادت خود اوستا علف آن تمامی نداشت واین\nموضوعی است که به چراگاهای صفحات باختر اشاره میکند. بهترین ولذیذترین\nمیوه ها وخوشبوترین گیاها ونباتات وقشنگ ترین پر ندگان اشاره به باغ\nهای مقبول ودرختان پرمیوه وانواع گل ها و نباتات این قصر و این شهر میکند\nپس از روی این همه بیانات صریح اوستا گفته میتوانیم که در اطراف قصر «وارا»\nاز مجموع این همه آبادی ها وعمرانات وباغ ها وچمن ها شهر زیبا و معمور\nوقشنگ وبزرگ « بخدی » عرض وجود کرد چنانچه خود اوستا این شهر را\nبه اسم وصفت « بخدیم سريراَم » یعنی « بلخ زیبا » یادکرده و ادبیات پهلوی\nآنرا « بخل باميك » (١) یعنی « بلخ درخشان » خوانده مسعودی « بلخ\nالحسنا » گوید وعین این مطالب را دقیقی شاعر بلند پایۀ بلخ بصورت « بلخ\nگزین » بر اووده است .\n\n(۱) در ادبیات « بلخ بامی » هم آمده بامی درخشان معنی دارد و از کلمه زند « بامیه »\nمشتق شده .","chars":1491,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/00247.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/247","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/247","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}