{"book":"adl0967","page":159,"text":"(۱۳۸)\n\nمیکرد وسیلۀ داد و ستد و تجارت آنها نیز گردید. قولبۀ آنها قراریکه « اتروید »\nشرح میدهد يك قسمت فلزی داشت که گاو آن را میکشید و زمین را شخم میکرد\nچون زمین شخم شده بود روی آن دانه می پاشیدند و بواسطۀ جوی های سرباز\nآبیاری میکردند موضوع درو غله با داس و دسته کردن آن و گذاشتن دسته ها\nدر خرمن و تشکیل خرمن و کوبیدن و پاك کردن آن با غربال همه بكرات ذکر\nشده. دانۀ که میکشتند خوب معلوم نمیشود که چه بوده سرودها آن را یاواYava\nیاد کرده اند (۱) و از روی بعض سرودهای تازه میگویند که مطلب از گندم\nبوده ولی یقین معلوم نیست که مقصد از «یاوا» آریائی های عصر ریگ وید\nافغانستان چه بود . نورستانی ها یکنوع نان نازك را که از آرد ارزن می پزند\n«یاوه» گویند .\nتربیۀ حیوانات اهلی و مخصوصاً نگه داری رمه های گاو شیری، بز و گوسفند\nو نر گاو در عصر ویدی خیلی عمومیت داشت علاوه بر اینکه شیر بز و گاو در غذا\nوخررا که و ترتیب مشروب سوما مدخلیت زیاد داشت از پشم و پوست این حیوانات\nبرای تهیه لباس خود کار زیاد میگرفتند . گاو و مخصوصاً گاو شیری در حیات\nو نظام اجتماعی آریائی از قدیم ترین زمانها تا عصر ویدی و بعد از آن دخالت\nو اهمیت زیاد داشت . هر خانوادۀ آریائی یکعدۀ کافی حیوانات اهلی داشت. خر\nبرای حمل و نقل ، اسپ برای سواری و کش کردن عراده های جنگی، ماده گاو\nو بز برای شیر ، نر گاو برای قولبه و سگ برای حفاظت خانه و منزل استعمال\nمیشد . اگر چه اسپ در انتشار و پیشرفت آریائی و مهاجرت و جنگ ها\nو فیروزی های آنها کمال مدخلیت داشت ولی اهمیت گاو شیری اگر از آن زیادتر\nنبوده کمتر بهیچ صورت نبود . خانواده های آریائی در عصر ویدی هر کدام\nبه اندازۀ کافی گله های گاو داشتند و پیشتر دیدیم که وجود رمه های حیوانات\n\n(۱) در نورستان نان ارزن نازك را (یاوه) گویند .","chars":1525,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/00159.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/159","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/159","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}