{"book":"adl0967","page":131,"text":"حیات اجتماعی\nحوزۀ اکسوس و شمال هند و کش : رویهمرفته جامعۀ آریائی را در\nآریانا باید به دو صورت مختلف دید یکی در شمال هند وکش در بخدی\nو اراضی مربوطه ومتصل آن ودیگر در جنوب هندوکش و حوزۀ معاونین\nغربی رود «سندهو» (سند)\nاگرچه متاسفانه با از بین رفتن سرودهای اولیه و قدیم که تحت عنوان (سرودهای\nمجهول بخدی) از آنها صحبت کردیم زمینۀ معلومات ما از روی سرودها راجع\nبه چگونگی جامعۀ آریائی باختری محدود شده معذلك از روی پارۀ اشارات\nسرود معلوم ویدی و روشنی که اوستا به خالیگاهای آن می اندازد معلوم میشود\nکه نظام اجتماعی آریائی در شمال هندوکش در صفحات بخدی خیلی انبساط یافته\nبود . آریاها بعد ازینکه از آریانا ویجه (۱) از راه سغد به بخدی رسیدند\nو اینجا را کانون تهذیب خویش قرار دادند، اقلا از ۸ هزار یا ۵ هزار قم تا دو\nهزار ق م که شروع عصر مها جرت است چندین هزار سالی را در آن خطه\nگذرانیده و به تدریج از وضعیت خانوادگی به عشیره و قبیله و جامعۀ بزرگ\nوازخانه های هجزی و ده نشینی به قریه و قصبه و شهرهای کلان رسیده اند\n(۱) در اثر حفرياتی که از طرف كار كنان موزه ارمتیاژ وانجمن تاريخ تهذيب مادی\nاكادمی علوم روسیۀ شوروی در ۱۹۳۹ در «تالی برزو» نزديك سمر قند بعمل آمده مدالی\nنیکری پیدا شده و مردی را نشان میدهد که نصف بدنش كاو است و يكنفر از علمای روسیه\n« بوريسوف » آنرا تصویر کوپت شاه Gopatchah پادشاه شبان معرفی کرده و « تره ور»\nTrever يكنفر دیگر از علمای روسی آنرا همان آدمی میداند که نیم بدن آن گاواست\nو در اوستا ذكر شده و عبارت از «گومرد» یا «کیومرث» است یکی از نتایجی که مدقق\nاخير الذكر ازين کشفیات میگیرد این است که میگوید نام قدیم سغد ، كاوا Cava بوده\nو «اران وج» عبارت از همین جابود و این نتیجه با نظریۀ ما موافق است زیرا ما آریانا ویجه را\nدر شمال شرقی سغد بین سر چشمۀ اکسوس و ایگزارت قرار میدهیم .","chars":1585,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/00131.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/131","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/131","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}