{"book":"adl0967","page":1274,"text":"( ٦٥ )\n\nضحاك بن مزاحم هلالي عالم بزرگ تفسير و فقه در خراسان شما لی مرده\nسه هزار طلبه او درين رشته علوم باقيه اند .\n\nاز مدتی باينطرف سر كرده گان خراسان خود با هميت تعميم دين اسلام بغرض\nوحدت و سعادت قوم پی برده و بوسائل ممکنه در نشر آن میکوشیدند اینچنین\nاشخاص در امور اداری عرب نیز در خراسان داخل و اقتدار سیاسی بدست\nآوردند . در اواخر قرن اول و اوائل قرن دوم نه تنها در دربار حجاج وحکام\nعربی خراسان، خراسانيان مسلمان نفوذ کردند بلکە بحکومت های داخلی\nخراسان و سرداری لشکر نيز رسيدند چنانچه از طرف اسد بن عبدالله نائب الحكومه\nعربی خراسان در سال ۱۰۸ هجری بر مك ابو خالد بن برهک حا كم ولايت بلخ\nمقرر گردید بالجمله در چنين محیط و آب وهوائی ابومسلم ظهور کرد .\n\nابومسلم عبدالرحمن نام داشت و در ۱۰۲ هجری در قريه سفيد نج (سپيد دژ)\nاز مضافات شهر انبار «سرپل موجوده و رأس القنطره عرب ، درشرق شهر يهودية\nمیمنه كنونی ، تولد شد بعض مورخين سفيد نج مسقط الرأس\nابومسلم را از مضافات مرو میدانند. در هر حال ابومسلم در شباب تحصيلات خود\nرا درخراسان تمام وزبان عرب را بالغت واشعار آن فرا گرفته قرآن حفظ نمود\nتربيه ابومسلم طوری شد که او مرد فاضل و پرهیز کاری بار آمد . ابومسلم قلبی\nسخت وقوی داشت او از هیچ مصیبتی اظهار غم والم وازهیچ موفقیت و نعمتی اظهار\nمسرت وانبساط نمیکرد. ابومسلم از طرز اداره ورفتار دولت اموی متغیر بوده\nوآرزو داشت کشور خراسان مستقل و در سر اداره تمام مما لك اسلامی قرار\nگیرد وعجالتاً هم خودش را لایق اداره چنین کشوری میدانست لهذا در صدد\nتهیه صحنه فعالیت بر آمد. خراسانیان از جوانی چون ابومسلم که عقل کافی\nواخلاقی عالی ونصب العینی بزرگ داشت با کمال میل استقبال کردند و اینمرد\nنوزده ساله با قامت متوسط، پشت دراز ، ساق کوتاه، امامنظر جذاب وچرده گندمی\n\nتاریخ افغانستان جلد ۲ ( ۱۰۰ ) - سردار محمد ج سراج التواريخ ، فاتح محمد ن محمد جمع . امرائيه المراجع ابل ٢ و ٣ و ٤ و ٥ ج","chars":1665,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/01274.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/1274","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/1274","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}