{"book":"adl0967","page":1272,"text":"( ٦٣ )\nولی دوره بنی امیه يك دوره پر از تعصب قبیله وی و غرور عربیت نیز بوده ، عربی زبان\nرسمی تمام امپراطوری گردید ، دیوان ودفاتر دولتی که تا آنوقت بخط فارسی بود\nدر عهد نائب الحکومه گی حجاج مشهور در کوفه بعربی منتقل گردید ، واینکار\nبزرگ هم بدست یکی از ابناء خراسان زمین صالح بن عبد الرحمن سیستانی\nمنشی زا دانفروخ بن ببری رئیس دیوان انجام یافت . بنی امیه عصبیت و امتیاز\nطبقاتی را خلاف اصول اسلام و روش خلفاء راشده رضی الله عنهم ، مجدداً بر قرار\nساخت ، تاجائیکه امام مساجد بایستی از نژاد عرب میبود ، و دوائر دولتی تا جای\nممکن بعرب داده می شد . بعلاوه از زمان موسس سلسله اموی تجمل رومی در\nدربار خلاف اداب اسلامی قبول ، وسلطنت انتخابی بمیراثی تبدیل و در نتیجه\nدولت اموی یکدولت خالص عربی آنهم متعصبی گردید .\nاین ترتیب اداره در نظر ممالك متصرفه مخصوصاً خراسانیان مطبوع ومستحسن\nنبود، خاصه در حالیکه عرب از آنها بمراتبی در مدنیت افتاده تر بود بودند ، هنوز\nعربها در زراعت و باغداری، صنعت وتجارت دستی نداشتند، و در قلمرو امپراطوری\nایشان سکه واحدی وجود نداشته ، مسکوکات مختلفه محلی در دادو ستد بکار\nمیرفت ، بعلاوه بعضاً حکام اموی در تشدد اداری می افزودند و بعضاً در جمع\nمال و خرج آن اسراف میکردند ، قتیبه در خراسان شمالی میثاق و عهود\nرا پامال و حجاج در کوفه خون مردم را بیشمار میریخت ، همین شخص\nعبدالله بن زبیر رضی الله عنه مردی را که آخرین خلفاء راشده اسلام محسوب\nو خلافتش در خراسان و عراق و حجاز قبول شده بود در سال ۷۳ هجری بدار زد\nو یزید خلیفه اموی امام حسین نواسه حضرت پیغمبر علیه السلام\nرا در کربلا بواسطه چند هزار عسکر خودش محصور و بالاخره آن جناب را با\nاولاد و آل و اتباعش که ۷۴ نفر میشدند ـ باستثناء امام زین العابدین ـ\nيك جا در سال ۶۱ بشهادت رسانید شانزده نفر ازین شهداء اولاد حضرت","chars":1577,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/01272.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/1272","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/1272","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}