{"book":"adl0967","page":1169,"text":"( ٥٧٤ )\n\nشده اند و مراسمی شبیه به پهلوان او لمپ خود دیده اند پس آنچه اراتوسننس\nدر قرن سوم ق م راجع به دیوونیزس میگوید در حقیقت به وجود آئین شیوائی\nقدیمه افغانستان شهادت میدهد ( ١ )\nملتفت باید بود که روی مسکوکات «ابو کراتیدس» و «انتیال کیداس»\nهيكل يك نوع «روسی» را روی تخت نشسته نمایش داده اند . یکطرف قله\nکوه و جانب دیگر نیمه بدن فیلی دیده میشود و قله کوهی در همین کاپیسا\nبنام ( پیلو سارا ) یعنی « کوه فیل سر » معروف بود، هیوان ـ تسنگ زایر\nچینی حین ورود در کاپیسا در قله کوه ( ارونا ) به رب النوعی بنام « سونا»\nاشاره میکند و میگوید که معبد او را بطرف جنوب به علاقهٔ «تسو کوته »\nانتقال داده اند . این اشارات هم بجای خود وا نمود میکند که پرستش\n« مهشوارا » ( آئین شیوائی قدیمه با تحول مختلف آن ) مسلسل از اعصار\nقبل التاريخ تا قرن ٧ مسیحی و از آنوقت هم به بعد تا موقع انتشار دین مقدس\nاسلام بیشتر در مناطق جنوبی افغانستان معمول و مروج بود و بعد از یفتکه\nیفتلی ها مخالفت جدی با دین بودائی نشان دادند و حتی بسیاری از سنگهرمه\nهای آنرا خراب هم کردند دیانت شیوائی عمومیت بیشر یافت . وجود کشف\n( لنگ ) ( ٢ ) از مناطق لغمان و تنگاو نجر و این نظریات را از جنبهٔ دیگر\nتائید میکند . شهادت مسکوکات در ین موارد امری است قطعی و ثابت\nمیسازد که کوشانی های اخیر و یفتلی ها و امرای کوشانو یفتلی بیشتر پیرو\nدیانت شیوائی بودند و پیروان آن در طی قرونی که به آغاز آئین مقدس\nاسلامی نزدیك شده میرود در دره های جنوب هندوكش بیشتر شده میرفت\nو معابدی داشتند و بزرگ که از آن بعد تر حرف خواهیم زد.\n\n(١) مطالب متذكره نسبت به ( مشهوارا ) از اثر جدید فوشه موسوم به راهان قدیم\nبین بلخ و تا كزیلا گرفته شده است . (٢) تجسم اله تذكر","chars":1490,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0967/01169.jpg","first_page":1,"last_page":1363,"title":"Tārīkh-i Afghānistān تارىخ افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0967/1169","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0967/canvas/1169","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0967/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0967_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}