{"book":"adl0965","page":459,"text":"فصل هشتم\nيا دانه گندمی بین دو سنگ آسیا واقع شده است چگونه میتواند وسط دو شیر سالم بماند یا بین دوسنگ\nنرم نشود این امر کمال اهمیت را دارد که باید یکی از دو همسایه خویش از او همراهی نماید و او را از تخطی آن\nهمسایه دیگر محافظت نماید افغانستان کاملاً آزاد و مختار است که هر یک از دو همسایه خود را که خواسته باشد\nبا او دوستی و همراهی نماید تا آن همسایه دیگر بیباکانه با و حمله نکرده و خسارتی باو وارد نیاورد گمانم نیست\nاگرچه راههای آهن و (شوسه) که روس ساخته است و نزدیک مملکت من آورده است بجهت ما خیلی\nاسباب تشویش میباشد ولی ما را هشیار میدارد از یک جهت این نزدیکی دولت روس برای\nافغانستان نافع است باین دلیل که اگر دولت انگلستان بدون جهت صحیحی و بدون اینکه اهالی\nافغانستان تقصیری کرده باشند بخواهد مملکت آنها را تصرف نماید دولت مشارالیها میداند که دولت\nروس نزدیک میباشد و بر او حمله خواهد نمود لهذا باین سبب امروزه افغانستان آن حالت را ندارد که\nدر زمان شاه شجاع یا امیر شیرعلیخان داشت در ان اوقات دولت روس این قدر بود که امکان نداشت\nقشون خود را از راه بیابانهایی که نه راه آهن داشت و نه آب داشت بسرحدات افغانستان حاضر نماید\nچون توضیح کردم که افغانستان لزوماً مجبور است با یکی از همسایه های قوی خود اتفاق نماید شکی نیست که\nدر این اوقات صرفه و منفعت آن در این است که دولت انگلستان را منتخب نماید و بدوستی و استحکام\nمشارالیه تکیه داشته باشد اولا بجهت اینکه دولت انگلیس هیچ خیالی ندارد که ایران یا ترکستان را\nمسخر سازد و بجهت پیشرفت این کار راهی از افغانستان لازم داشته باشد اما دولت روس در خیال\nتسخیر هندوستان میباشند باین واسطه محتاج است که از مملکت من عبور نماید و نه فقط بهمین که عبور بنماید\nو از عقب سر تشویش هم داشته باشد بلکه لازم دارد اگر تواند افغانستان را متصرف شود ثانیاً آنکه دولت\nانگلیس قوۀ بحری زیادی دارد و نمیخواهد با دولت روس در خشکی بجنگد مگر اینکه مجبور شود لهذا بجهت منفعت و\nصرفه خود دولت انگلیس مصمم میباشد که افغانستان در جلوراه دولت روس امارتی بمنزله سپر وسدّ\nمحکمی بوده باشد و مملکتین روس و انگلیس را در خشکی از همدیگر دور نگاه دارد لهذا فطرتی است که دولت\nانگلستان بجهت سلامتی و استقرار و اقتدار خود در هندوستان مایل ست که افغانستان قوی و سالم\nبوده باشد","chars":1968,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0965/00459.jpg","first_page":1,"last_page":485,"title":"Tāj al-tavārīkh تاج التواريخ","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0965/459","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0965/canvas/459","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0965/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0965_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}