{"book":"adl0965","page":271,"text":"۱۴\nفصل دویم\nیادگار پایداری هم بعد از خود گذاشته اند مذکور مینمایم بعضی از احاد این مملکت اداراتی که بکلی تازه بوده\nاحداث نموده اند و برخی دیگر مردم افغانستان حرفه و صنایع مختلفه را باین خوبی و کمال آموخته اند و\nاهالی این مملکت میتوانند در انجام کارهای مذکور در غیاب معلمین خود به تنهایی از عهده برآیند\nاز جمله اشخاصی که از ممالک خارجه مستخدم من بوده و میباشند بعضی از انها از خدمت استعفا نموده اند\nو برخی بعد از اختتام قرار داد خودشان از خدمت مرخص شده اند و جمعی هنوز هم مشغول خدمت میباشند\nعلاوه برین بعضی بجهت تقصیر خودشان از نوکری اخراج شده اند که اسامی این اشخاص را ظاهر\nنمی نمایم زیرا که نمی خواهم که بعد ازین بجائی بروند و بکاری مشغول شوند از طرف من صدمه بآنها وارد آمده باشد\nلکن اگر مردم تقصیر آنها را خودشان استنباط نمایند ایرادی بر من نخواهد بود بعضی اوقات مردم\nازین رویه من که اهالی خارجه به مملکت خود آورده ام ایراد می نمایند و تعجب می کنند چرا بعوض اینکه\nاهالی افغانستان معلمین از خارجه می آورم خود اینها را بفرستادن نمیفرستم دلائلی که بجهت آن در پندار منست\nقبلاً سوال مینمایم آیا لازم بود اهالی وطن خود را بجهت آموختن صنایع یدی و حرفتهای مختلفه به\nممالک خارجه بفرستم جواب اینست اولاً این اقدام خرج گزافی داشت و این مخارج را اولیای آنها\nیا قوۀ تحمل نداشتند یا مائل نبودند تحمل شوند و دولت افغانستان هم این قدر صاحب ثروت نبود\nکه بتواند این خرج را از خزانه بدهد ثانیاً مکرر باطبا و صنعتگرهای خود گفتم که پسرهای خودشانرا نزد من\nبیاورند تا آنها را بممالک خارجه بفرستم که تحصیل طبابت و مهندسی وغیره نمایند ولی این خواهش\nمرا غیر از خاموشی جوابی ندادند ثالثاً اتباع من السنه خارجه نمیدانند و اگر بممالک خارجه میفرستند\nمدتها لازم بود که صنایع عملی را بیاموزند زیرا که اول باید تحصیل نمایند تا بتوانند علومی را که در زبان خارجه\nنوشته شده درک نمایند لهذا من ادارهء تحت ریاست میر منشی خود سلطان محمد خان که قبلاً در\nهندوستان بود احداث نموده و بتمام انگلیسها و دیگر مردمان خارجه که بکابل در کارخانها و غیره کار\nمیکردند دستورالعمل دادم که عرایض خود را بتوسط میر منشی مذکور کتب صنایع و علوم ریاضی وشیمی\nو فیزیک و غیره بفارسی ترجمه میشود و شعبه هم ازین اداره در هندوستان مفتوح خواهم نمود تا حالا\nچندین","chars":1997,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0965/00271.jpg","first_page":1,"last_page":485,"title":"Tāj al-tavārīkh تاج التواريخ","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0965/271","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0965/canvas/271","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0965/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0965_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}