{"book":"adl0965","page":260,"text":"فصل اول ۳\n\nبجهت اینکه من در باب این مسئله بمردم عوام و غیر متمدن اعلان عمومی نداده ام دلیلها دارم لیکن\nآنهائیکه نعمت دانشمندی و سیاسی دانی و ادراک را دارند من صریحاً و آشکارا از حرکات و مداخلۂ ایشان\nدر انجام امورات عمومی سلطنتی ظاهر داشته ام که کدام یک ولیعهد من خواهد بود بجهت اینکه میخوایم اعلان\nعمومی درین باب بدهم دلائل متعدده متصور است چنانچه ذیلا چند فقره را تقریر مینمایم اول در زمان\nقدیم بارها اتفاق افتاده است که جان ولیعهد ها در معرض خطر بوده است و باین سبب مألم که خیالات\nخود را تا هر وقت و هر اندازه که ممکن باشد مخفی بدارم دوم زحماتیکه دو چبار سلف من یعنی امیر شیر علی خان\nشده بود که عبد الله خان را ولیعهد خود معین نمود برای من کاملا مکفی است که مرا از اقتدا نمودن بکار\nاو باز دارد زیرا که مابقی پسرهای او بهمین سبب بود که از او مخالفت نمودند سوم این تخت سلطنت مال\nقادر مطلقی است که پادشاه پادشاهان و خالق ما میباشد و پادشاه را مثل چوپان بجهت محافظت گله خود\nبر میگمارد و مخلوق را که خلق نموده بدست او می سپارد علیٰ ہذا این امر را بخود او وا می گذارم که از پسرهای من\nهمان یکی را بجهت امارت آتیه افغانستان انتخاب نماید که بلیاقت شخصی خود ثابت نماید که بیشتر از هر جا قابلیت\nاین امتیاز را دارد چهارم اشخاصیکه از تاریخ و امورات افغانستان آگاهی دارند بخوبی میدانند\nکه حکمران این سلطنت بموجب اصول آرای ملتی میباشد یعنی عموم ملت بجهت انتخاب پادشاه خود تسلط\nکامل دارند و سلاطینی که خلاف میل عموم ملت اجباراً بنجا تعیین شده است نه فقط سلطنت\nاز دست آنها رفته بلکه سر خود را هم بیاد فنا داده اند علیھذا این امر قابل استهزا خواهد بود که یکی از پسر ها\nخود را بر خلاف میل ملت اجباراً بر آنها مقر نمایم بهتر است که بمیل ملت بگذارم که خودشان قرار بدهند\nکدام یک بر آنها حکمرانی نماید پنجم در تواریخ از ینگونه واقعات بسیار است که ولیعهدان بعد ازین که حکمرانی\nکه مالک سلطنت بوده اند آنها را بولایت عهد منصوب داشته اند بجهت اینکه بحکمرانی خود زودتر مائل\nشوند سعی نموده اند پدر های خود را از میان بزارند اگر چه من باخلاق حسنه پسرهای خود افتخار دارم ولی\nدر ضمن هم بد فطرتی مردم افغانستان را در نظر دارم که اکثرا وقات برادر ها بمخالفت برادر ها و پسر ها را\nبمخالفت پدرها بر انگیخته اند ششم میل ندارم که در زمان حیات خودم جنگ و جدال و آشوب در خانواده","chars":2039,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0965/00260.jpg","first_page":1,"last_page":485,"title":"Tāj al-tavārīkh تاج التواريخ","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0965/260","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0965/canvas/260","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0965/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0965_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}