{"book":"adl0964","page":643,"text":"(٤٤٢)\n\n«خاقانی ضیاءاندوز کاشانة او شده از ابتدای هذه السنة مبارکه توشقان ئیل سال خرگوش»\n«او را در عوض مرحوم [صافی سلطان] والدش که فوت شده برتبة خانی چهار دسته »\n«سرافراز مواجبی که در وجه والدش مطابق وکما کان در وجه او پرداخت و بر قرار »\n«فرمودیم که هر ساله مواجب خود را بدستور والدش بازیافت نموده بتقديم خدمت دیوانی\n«قیام نماید و نیز عالیجاه علی محمد خان هزاره را برتبة سلطانی چهاردسته سر افراز و »\n«مواجبی که از سابق داشته در وجه او بر قرار دانسته احدی را باموز آنولادخل وز بوعی»\n«نیست مقرر آنکه خوانین و کدخدایان و رعایای هزاره جاقوری از تاریخ هذا عا ليجـاه\n«حسن خان مشاراليه راخان چهاردسته بالاستقلال خود دانسته عالیجاه علی محمد خان را»\n« سلطان و از سخن وصلاح حسابی آنها بیرون نروند . »\n«مستوفیان عظام کرام دیوان اعلی صورت رقم مبارك را در دفاتر جلود لا زمه ثبت »\n« وحسب المقرر معمول داشته بر عهده دارند . ... سنه ۱۲۲۱ »\n\nتوضیح : ازمتن فرمان اعلیحضرت زمانشاه غازی در سال ۱۲۱۰ ه ق یعنی سا ل\nچهارم سلطنت شهنشاه موصوف که بعنوان صافی سلطان هزاره نوشته شده است معلو م\nمیگردد که اولا\" عنوان حکام قومی افغانستان عالیقدر بوده و سر کردگان ملی را به\nلقب سلطانی هم یاد میکردند و از اینکه اشارت مینماید که از قرار شرح رقم سلطان مبرور\nیعنی [ اعلیحضرت تیمورشاه ] واضح میشود که در عهد اعلیحضرت تیمورشاه و قبل از آن\nمحال و ولایات افغانستان در تحت امر یکی از اعاظم وطن با ذن پادشاه عصر اداره میشد که\nهمانا از جملة حكام ملی دوسه تن صافی سلطان و حسن خان و علی محمد خان هزاره جا قوری\nبودند و بحکومت عطائی و جاقوری و پشهی و باقوجری و کرمانی میپرداختند و علا و تا\nمسئولیت حسابی و ارتباط مستقیم محلی به دیوان اعلی) نیز ثابت میگردد .\nحاکم علاءالدین و خواجه عمری و تنه خاتون\nمن محال هزاره جات کا بل\nطوریکه در فصل پیش مذکور شد شهریاران درانی زمام حکومت محلی هر طایفه را بیکی از\nشخصیت های با کفایت خودایشان مفوض میداشتند و برسبیل مثال از جملة باشنده گان امپراطوری\nافغانستان در زمره حکام محل از قوم هزاره که باستناد فرمان برسمیت شناخته شده اند\nيكتن فضیلت خان) بوده است و بنواحی موسوم به علاءالدین و خواجه عمری و تنه خاتون\nسرافرازی یافته و در سال وفات اعلیحضرت احمد شاه غازی و جلوس اعلیحضرت تیمور شاه\nفرمان برقراری او از حضور شهزاده سکندر آخرین فرزند احمد شاه کبیر در زمانی که\nبعهدة امارت کابل وهندوستان اشتغال داشت شرف اصدار بخشیده است و معلوم است که\nدر دوره تیمورشاهی و زمانشاهی نیز همان شخص بدین عهده دوام داده است و چون بقرار\nقانون دوره امپراطوری درانی حکومت محل بيك شخص و بعداً بوارث آن سپرده میگشت\nبدین استناد میتوان گفت مناطق مذکور در عصر زمانشاه یا خود فضیلت خان و یا او لادش\nتعلق داشته است واينك متن فرمان شهزاده سکندر نائب السلطنة احمد شاه را در کشور هند\nکه بدین منزلت افتخار و در سال ١١٨٦ ه ق بكابل تمکن داشت و بفص خاتم آن شهز اده و\nسردار جهان خان فوفلزائی سپه سالار زینت یافته است ثبت تاریخ مینمائیم :","chars":2586,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0964/00643.jpg","first_page":1,"last_page":700,"title":"Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān درت الزمان فى تاريخ شاه زمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0964/643","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0964/canvas/643","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0964/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0964_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}