{"book":"adl0964","page":616,"text":"٤٢٦\n\nچون عمر شهزاده همایون بمرحلهٔ «١٨» رسید اعلیحضرت تیمورشاه درانی بلحاظیکه فرزند اکبر او بود خواست که از بزرگترین خاندانهای قوم درانی با او شرف وصلت بعمل آرد وطرز عروسی شهزاده را ببهترین اساس امپراطوری انجام دهد.\nدر سال ١١٩٣ هـ ق که هشت سال از دوران سلطنتش سپری شده بود در شهر زیبای کابل امر فرمود که به ترتیبات بسیار مجلل سلطانی قصور ومحلات شهر را زینت دهند. یعنی در سال ١١٩٣ هـ ق عروسی شهزاده همایون در دارالسلطنه کابل با صبیهٔ سردار دلدار خان در ایام یکهفته جشن باشکوه سلطانی بپایان رسید چنانچه قصیدهٔ تاریخی (میرزا عشرت سرمنشی حضور) زیبائی ترتیبات وشرائط زندگی آن روز مردم درانی را در نظر مجسم میکند (١) واز مصرع (قرانی باسعادت مهر با ماه) تاریخ انعقاد عروسی بر می‌آید.\n\n١١٩٣ هـ ق\n\nشهزاده همایون در سال ١١٨٦ هـ ق که اعلیحضرت تیمور شاه اولین بار عازم کابل شد شهزاده در سن «١١» سالگی از حضور اعلیحضرت تیمورشاه بفرش بحکومت قندهار سرافرازی حاصل کرد. بعد از عزیمت اعلیحضرت تیمورشاه در شهر کابل سردار عبدالخالق خان سدوزائی بادعای استقلال سلطنت علم بغاوت بر افراشت چنانچه مفصل آن وقایع در کتاب تیمورشاه درانی اثر نگارنده مسطور است، بعد از تسخیر قندهار برادر عبدالخالق خان بجهت نائب الحکومه در قندهار گماشته شد و شهزاده همایون والی قندهار بعد از مرور شش ماه از طرف سردار عبدالخالق خان سدوزائی در محبس قندهار مقید و چون سردار عبدالخالق خان در دشت شیخ آباد دستگیر و باسارت بکابل آورده و سردار شیر محمد خان بن اشرف الوزرا، شاه ولیخان که تا آن وقت.\nدر بلوچستان نزد نصیر خان اقامت داشت بکمک دولت تیمور شاهی برخاسته شهزاده همایون والی قندهار را از قید بدر آورد و درعوض او برادر سردار عبدالخالق خان را محبوس کرد ونامه‌ای در شهر کابل حضور اعلیحضرت تیمورشاه فرستاد وورود او وواقعات قندهار را بمهر خود وشهزاده همایون حضور اعلیحضرت تیمورشاه در کابل تقدیم کرد.\nیعنی شهزاده همایون از سال جلوس اعلیحضرت تیمورشاه «١١٨٦هـ ق» از سن ١١ سالگی بحکومت قندهار اشتغال داشت وپس از شش ماه حبس در شهر قندهار در هنگام تمرد سردار عبدالخالق خان سدوزائی دیگر تمام اوقات را در ظرف «٢٢» سال سلطنت تیمور شاهی بهمان عهده‌ای که از جانب پدر برای وی اعطا شده بود تا سال ١٢٠٧ هـ ق بسر برد وچون فرزند اکبر پدر واز سایر برادران از نسبت دست‌های نوازشی که اعلیحضرت احمدشاه واعلیحضرت تیمورشاه بر خسان او بیشتر کشیده شده وحکومت اشرف البلاد مسکن اصلی امپراطوری درانی در تصرف وی بود پس از وفات اعلیحضرت تیمورشاه «١٢٠٧» اعلیحضرت زمان شاه بعنوان او فرمان فرستاد تابعیت نامهٔ خود را بدارالسلطنه کابل ارسال دارد.\n\n(١) قصیدهٔ تاریخی میرزا عبدالهادی عشرت که شامل [٦١] بیت است هم درین کتاب در فصل جشن سلطانی درج شده است واز متن قصیده سواء تذکار عروسی چندین خصوصیات دیگر نیز بر می‌آید.","chars":2430,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0964/00616.jpg","first_page":1,"last_page":700,"title":"Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān درت الزمان فى تاريخ شاه زمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0964/616","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0964/canvas/616","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0964/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0964_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}