{"book":"adl0964","page":41,"text":"«س»\n\nوثا ئقات ـ مستحفظان و محفظان ـ عاكفان سده سنيۀ اعلى وامثال الفاظ مذكور كه\nبنفع تاريخ ورجال تا ريخ است و لهجه هاى معمول رجال دربارى آنوقت بهتر\nتمثيل ميگردد اما در ضمن بعضى اقتباسات بكلى تعديل كرديم و باز هم اگر در متن\nكتاب امثال اين كلمات وانواع اين تركيبات مشاهده برسده اقتباس ومتون\nمكاتيب رسمى آنعصر است (١)\nدر حذف كلمات ديگرى كه در كمتر سظور ما خذ ايراد واتهام شده و يا مطالب\nحقيقى بعضاً بلا سبب از بين رفته است در تصحيح و تعديل مشتبهات دقت تام بعمل\nآورديم . اما از اثر بسيار كنجكاوى وجستجوى در ماخذو مدرك بحقيقت دريافتيم كه متمم\nدورۀ نبوغ وقدرت نهائى امپراطوزى درانى از نظر قوۀ كامل و پايدارى عاجل در\nحفظ استقلال سياسى وصيانت روحيۀ ملى كه زير تاثير فرديشر نرفته است بعد از\nاحمدشاه كبيرهمين شخص اعليحضرت زمانشاه است كه به سن (٢٢) سالگى كلاه وجيغۀ\nسلطنتى مشروط بتوسيع وترقى كامل اين خاك بسر نهاده است ويقيناً قدم بزرگى\nكه زمانشاه درانى ووزراء وهمراهان او در راه ارتقاى اين مملكت برداشته اند اگر از\nجانب طبقات ملت آنروز پشتيبانى وحسن استقبال بعمل مى آمد بلاشبهه امروز افغانستان\nيكى از بزرگترين ممالك مقتدر در شمار مى آمد و ناگفته نگذاريم كه آوان چهار\nسال سلطنت اول اعليحضرت شاه شجاع الملك برادر سكۀ او نيز كمتر ازان نبوده ولى\nپيش آمد هاى عصر وزمان موقع حركت سريع براىشان نگذاشت وحسن تدبير و قوت شمشير\nهر دو شهريار ناكامى منجر و هستى آنروزۀ اين سر زمين از اثر نفاق سرنگون گرديد\nوما كه امروز بيادوبود مردان نامى كشور عزيز خويش وعشق وعلاقۀ مفرط استقلال\nكامل در سايۀ ارشادات ومراحم خاص اعليحضرت پادشاه محبوب ومعظم افغانستان\nدر دورۀ صدارت والاحضرت سردار محمد داؤد كتبى را باين ذوق براى حفظ نواميس\nملى جمع آورى و ته ونصرميكنيم اگر اينچنين آثار بطبع ونشر ميرسد البته تا وقتى\nكه زنده هستيم از اداى حسن خدمت بقوم و وطن رنج خستگى را برخود احساس نمى\nنمائيم ودريافت حقايقى كه موجب ارتقا وانحطاط گذشتگان نامور ماشده است براى\n\n(١) از امثال عبارات قديم كه بنده را پسند خاطر افتاده است شاعر وشهر يار\nافغانستان اعليحضرت شاه شجاع الملك درانى چقدر خوش مى نويسد:\nبندگان ما خوا نين را طلب حضور داشته بمقتضاى وشاور هم فى الامر\nبساط مشورت وصلاح مقابله را گسترانيدند كه هر كسي كه در كيسۀ خرد وصواب\nانديشى چيزى دارد نثار محفل مشاورت نمايد ـ جمعى زر هوشيارى بدست خود گرفته\nبشرف عرض رسانيدند وگروهى كثير متاع عاقبت انديشى پيش كشيده عرض نمودند.","chars":2121,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0964/00041.jpg","first_page":1,"last_page":700,"title":"Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān درت الزمان فى تاريخ شاه زمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0964/41","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0964/canvas/41","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0964/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0964_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}