{"book":"adl0964","page":32,"text":"« ح »\nندارند آثار ایشان را از داشتن اکثر حقایق عاری می شناسیم اما در داخل مملکت هم توفيق یافتن هر نویسنده را در نبشتن هر قسمت تاریخ با صواب باید پنداشت زیرا دریافت مآخذ معتبری که اقلا عهده ورسمیت یکفرد كوچك را بتواند بحامل یا و چه سندی معرفی نماید کار سهل و آسانی نبوده و البته فرا هم آوردن بسیار آثار بسیار مطالعه وجستجو وبسیار صبر وزمان میخواهد و در مورد هر پرسش واستدلال آمادگی و پیش بینی و حتی قبول مسئولیت زیاد بر زیاد در کار دارد .\nولی بروی همین تجربه مضامینی را که از مآخذ اجنبی استنساخ میکنیم درمورد آن قضاوت کرده واز تصدیق يك مآخذ مستند و یا امثلی که با هم در يك مورد ضمناً توافق ورزد باید در نفس نگارش خویش جا دهیم وسطور قابل اشتباه را که اگر حذف او را از صفحهٔ تاریخ نا ممکن پنداریم و خود به نشر آن علاقمند نه ایم بهتر است با شارت قول نگارنده وناشر اول بنگاریم و فقرانی که در مآخذ بعبارات طولانی و در پیرامون معاملات شخصی جا گرفته وظاهراً مخالف رأی عموم بنظر میرسد باین مفكوره جدا همنوائی داشته و بمنظور آنکه فرزندان افغان طريق خیر وصلاح و شاهراه اتفاق رانيك در یافته واز عوامل نفاق واسباب بد بختی ها و بیگا نه پرستی ها خوبتر تجربه حاصل کنند کیفیات دیگر را نیز حفظ کرده و نظریات خود را در مواقع صحیح بخوانندگان ارائه نمائیم تا در میان جماعات اساس وسایل یکدلی و محبت فراهم گردیده و در معرفی خوب و بد وظیفه ملی خود را حتی المقدور انجام کرده باشیم تا بدانند که باشندگان این مملکت را بد خواهان دیرین و ارباب سبق بچه ذرائع ازهم پاشیده و بچه حیله های گوناگون از پادر آورده و سر برآوردگان ملی ایشان را بچه رنج و مشقت رسانیده اند و درمیان طبقات چقدر رخنه های نفاق وارد کرده و تخم حسادت در مزارع دلهای شان کشت کرده و اخیراً چه شهنشاه نیرومند وفداکار ووطن پرست و حریت خواه را از طرف شرق وغرب مملکت موانع در پیش آورده و اساس سلطنت قاهر وقائم او را چه نوع از میان برداشتند وكمر مهره وجود این مملکت را چطور از هم شکستند . وامروز از همین باعث است آن صفحاتی را که مؤرخان در مورد افغانستان تسوید کرده اند ورازهای پوشیده کسان صاحب غرض را در محل اثبات آورده اند سخنان ایشان را بدون آنکه در قید عبارت خویش ادا کنیم درمیان قوس ها و یا تعیین نمره های پاورقی باسم نویسنده و ناشر اول تذکار داده جداً توضیح میداریم .\nاما سوای کتب تواریخ اجانب جستجوی لغزش ها واشتباهات کتب تواریخ وطن را نیز که مخالف وثائق وشواهد بزرگ باشد اندك تصحيح و تعدیل مینمائیم . وچون تاریخ را بر افسانه امتیازی هست وباریکترین دقائق زندگی رجال بزرگ که بعزت ویا ذلت آن پیرایه می پیوندد نویسنده مکلف است که برای تجزیه حق وباطل ( اگر که اجدادش باشد ) اعتراض مطالع را حتی المقدور باصل مأخذ حواله","chars":2350,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0964/00032.jpg","first_page":1,"last_page":700,"title":"Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān درت الزمان فى تاريخ شاه زمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0964/32","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0964/canvas/32","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0964/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0964_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}