{"book":"adl0964","page":240,"text":"(162)\n\nفصل پنجاه و سوم\nتفصیل ورود مهدی قلی خان\nنماینده دولت بریتانیا در ایران (1)\n\nمهدی قلی خان ملقب به بهادر جنگ تحفه پادشاه انگلستان را حامل و از راه دریای عمان به\nبندر بوشهر در ایران برسید. فتحعلی شاه قاجار حکام عرض راه پارس و عراق را به پذیرائی\nاو موظف نمود در اواخر ربیع الاول سال 1214 هـ ق بدربار فتحعلی شاه قاجار واصل\nو نامه شاه انگلستان را با تحفه ها و هدایای که فرستاده بود در پیش گذاشت.\nمرام این سفارت چنان بود که در عهد دولت صفوی موسوی در بین سلاطین ایران و پادشاهان\nملل عیسوی راه آمد و رفت باز و اطوار مودت معمول داشته چنانکه در عهد شاه طهماسب صفوی\nسفیر بریتانیا به تهنیت سلطنت وی رفته بود در عهد شاه عباس اول طایفه پرتگیس\nدر بند رهر موز متمکن و متصرف گردیده و باشارت پادشاه مذکور سپاه انگلیس بدان\nجزیره استیلا یافتند و بران طایفه تاراج و از جزیره مذکور اخراج کردند و مقرر داشتند\nکه آمد و رفت و معاملات تجارتی بین مملکتین ایران و انگلیس بر قرار ماند و از طرف\nسلاطین آنعصر دو برادر از مردم فرنگ در اصفهان اقامت داشته و دو دسته پیلو تفنگ\nچیان استرابادی و هزار جریبی را در هدفزنی تعلیم می کردند. پس از قتل نادرشاه افشار\n[1160 هـ ق] که اعلیحضرت احمد شاه درانی بر اورنگ امپراطوری افغانستان در قندهار\nتکیه زد و حکومت بزرگ با استقلال یافت بالاخر در عهد سلطنت زمانشاه غازی حفید و\nمورث سلطنت شهریار غفران مآب در سال 1214 هـ ق مصادف بسال هشتم سلطنت\nموصوف ولیم چهارم پادشاه انگلستان که مدافعه از حملات و نظریات زمانشاه درانی و ناپلیون\nفرانسوی و فکر محافظت از خود داشت به تصمیم دفع حملات زمانشاه و ناپلیون متوجه شده\nبرای حفظ ما تقدم از جانب دولت مذکور شرکت کلکته کمپنی بر قرار شد و بنام تهنیت سلطنت\nفتحعلی شاه (2) مهدی قلی خان را بنام سفیر نزد شاه مذکور فرستاد پس از سپردن تحفه های\n\n(1) مطابق نگارش میرزا رضاقلی هدایت مصنف روضةالصفای ناصری.\n(2) وفات آقا محمدشاه قاجار شب (21) ذیقعده سال 1211 هـ ق و روی کار آمدن\nفتحعلی شاه 1212 هـ ق و سلطنت اوالی سال 1250 هـ ق دوام کرد.\nنوت: عباس اقبال ایرانی می نویسد: سرجان مالکم مرد زرنگ با سپردن هدایای\nگرانبهائی به فتحعلی شاه و دادن رشوت های هنگفت بدرباریان طماع به بستن معاهده\nتجارتی و سیاسی با ایران توفیق یافت و اموری را که میخواست انجام دهد توسط ایرانیان\nرشوت خوار از پیش برد. [مأخذ ـ صفحه 264 تاریخ مفصل ایران]. و ناگفته نگذاریم\nکه تمام این قراردادها فقط نصب العین سیاسی هردو دولت ایران و انگلیس از بین بردن قواء\nزمانشاه درانی بود و کتب و آثار مکرر تاریخ آن دوره ازین سیاست بتکرار حرف میزنند.","chars":2236,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0964/00240.jpg","first_page":1,"last_page":700,"title":"Durrat al-zamān fī tārīkh Shāh Zamān درت الزمان فى تاريخ شاه زمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0964/240","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0964/canvas/240","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0964/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0964_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}