{"book":"adl0963","page":66,"text":"قدم بر جادۀ خدمت گذاری وطریقۀ چاکری وفرمان برداری نهاده بر آن راسخ وثابت بود\nو روز بروز بر معارج دولت ومعارج سعادت ترقی فرمود وهر کس خیال کج را به خود راه داد\nو از شیوۀ راست پای بیرون نهاد بالضروره در ورطۀ هلاك افتاد آری .\n\nو لايحيق المكرالسيء الاباهله\n\nرباعی\nبرسید زمن یکی که این راه چون است     گر راست روی مبارك وميمون است\nورزا نکه بر طریق نا شاسته روی    آن مار هزار نیزه بالا خون است\n\nتحریر این حکایت و تقریر این روایت آنکه بنده گان حضرت اعلی که اعلام خیام\nدولت واطناب سرادقات سلطنت او به اوتاد ثبات محکم باد در توك مبارك خود بیان این\nمدعا و تحریر این ماجرا بدین نمط ادا فرموده که چون فصل ربیع سنه ١٢٨٠ داخل\nگردید و از فیض بهار وضع دوران در انقلاب ومزاج اخوان در اختلاف یافتم دانستم که\nخیال سر کشی و بغاوت جوشی دارند مصلحت چنان دیدم بودم که چون راه ترکستان از برف\nخلاص شود سردار محمد افضل خان را از بلخ طلبیده امرا ما رت را قلادۀ گردنش نموده\nجانشین والد ماجد مرحوم نمایم و خود اطاعت او را قبول کرده هر چه امر نماید بعمل آرم\nدرین اثنا که افغانان او گرفتار شده بدست بنده در گاه اله رسانیدند که برای ناظر حیدر خان\nآدم خود که در زمستان به کابل آمده نوشته بود مضمون اینکه نگاشته بودی که آنچه\nوعده نقد که به جهة برادران و خواتین فر مایش کرده بودند رساندم و نامۀ قرآن مجید مهر\nکرده و عهد و پیمان بستم و مقرر نمودند که برسیدن سردار محمد افضل خان\nامیر شیر علی خان را جواب داده او را به پادشاهی بر می داریم\nاین معنی موجب نهایت اضطراب گردید نه مرغ . من در چه خیالم وفلك در چه خيال .\nومقرون این حال پسر محمد اعظم خان نیز راه فرار سپرده شريك بغاوت پدر خود بناو\nپیوست .\n\nسردار محمد اعظم خان با وجود آن که چند بار امور ناشایسته و افعال نا یافته از اوبه\nوجود آمده بود آن حضرت بنابر کمال مرحمت وغايت عاطفت درین معنی صبر و تانی کار\nمی فرمود و همواره انواع نوازش و اصناف عواطف غائبانه درباره او اظهار می نمود اما\nاو بحسب سودای فاسد استقلال حکومت که در دماغ جای داده بود در تهیۀ اسباب بغی\nو طغیان می کوشید و هر چند امارت پناهی وحضرت ظل الهی او را از طریق عناد به جادۀ\nصلاح وسداد دلالت کرده شومی تمرد وطغیان و نحوست سر کشی و عدوان بدوباز مینمود\nجهة آنکه فساد دماغ او از درجۀ علاج گذشته بود شربتهای نصائح و مواعظ او را سود نداد\nو در این ایام صورت خلاف که در باطن خویش مستور داشت به تجديد جهرة يقین بر کشود\nاجمال این مفصل آنکه از محال کرم ایل چیان چریزان و مردم سفندان رادر پنجاب به\nخدمت نواب منتكمری صاحب گورنر پنجاب فرستاد التما س نمود که امير عليين مكان\nرعايت جانب شير علی خان کرده وی را ولیعهد ساخت و حقوق بزرگی بنده و برادرم سردار\n\n(٥٥)","chars":2323,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0963/00066.jpg","first_page":1,"last_page":209,"title":"Gulshan-i amārat گلشن امارت","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0963/66","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0963/canvas/66","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0963/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0963_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}