{"book":"adl0963","page":203,"text":"گل چهل دویم\nدر ذکر ارتحال سردار محمد اعظم خان ازین خاکدان فانی بوسعت\nآباد دار ابدی و رحمت سرمدی\n\nصدقیامت شور از بیمزگی باده نشاء این کدورت آمیزتوهمرار آبشکده دود آه ازختگی هنگامه انبساط این بزم وحشت خیز کدام صبح است که درین باغ پرخار از بینایی ما قنه نسیم دامن دامن گل گریبان چاکی فرقه احباب نباید چیدن وخامی نمیشود که درین زمین هموار از آتش دلسوختگی خرمن خرمن دانه اشك جدائی دوستان نباید پاشید صاف صهبای طرب این مینا بدرد هزارگونه محنت آمیخته ورنگ دانشین وضع این عاریت سرا را ازگرد کدورت ریخته دلبستگی برنگ حنای دولت بی‌بقای جهان از دست کودکان میباید هوس مایه ساختن خیال راحت کم ثبات دوران دماغ ازعقل تنگ مایگان را می‌شاید و درین ویرانه بنا از نهایت آمیزش آسودگی وتعب در يك بستر آرمیده و درین ترکیب سراز نزدیکی عهد قماط وکفن ازيك يستان شیر مکیده غرض ازین الفیه د. سخنهای نا گفتنی تحسر وتاسف ازقضیه ناگزیر سردار والاتبار سردارمحمد اعظم خان است نبذی ازان اینکه سردار موصوف ازان باز که سریر شور را از اطاعت خلیفه بر حق وامیر مطلق کشیده گاهی بمراددل نرسیده همواره آماج تیر حدثان و مرکز دائره حوادث زمان بودتاکه در سال گذشته در محال غزاین شکست یافته بکوههای وزیری گریخت واز انجاه از راه ملك كاكړی بمال کورت مان سرکشیده از راه سجستان به مشهد مقدس رفت وازغم وغصه فرقت یارودیار وجلاوطنی وتنگ دستی و بی حرمتی مورد هزارگونه امراض گردیده آخرالامر به تب دقى اسهالى سرکشید هرچند اطبای حاذق در معالجات آن آن کوشیدند فائده براو مرتب نه شد وعمد ر شدت مرض ونهایت غربت سردار عبدالرحمن خان جدائی از وگزیده به بخارا رفت بناچار ترك مشهد گفته متوجه تهران گردیدچون بشاهرود بسطام رسید به تاریخ سوم شهررجب المرجب ازمرض طاعون امانت جان عزيزرا بملك الموت سپرده ب دارالبقا خراميد انالله وانااليه راجعون ونامش را در جوار سلطان عارفین بایزید بسطامی قدس الله سره العزیز مدفون نمودند و تاریخ پانزدهم شهر مذکور در حینیکه شهریار جهان در جشن جمشیدی نشسته سرخوش باده طرب بود این خبر وحشت اثر رسیده عیش آنجناب را که پا بنده باد منغص ساخت وازجوش صله رحم رقت فرموده غایت حسرت ونها يت تاسف فرمود وچون تسلیم درکل امورات بحق ورضا وبقضای ایزد مطلق عنوان کتاب آن جناب است مضمون آیۀ کريمه وبشر الصابرين الذين اذا اصابتهم مصيبة قالوا انا لله وانا اليه راجعون اوليك عليهم صلوات من ربهم ورحمه واوليك هم المهتدون ملحوظ فر مو د ه به تکرا ر کلمه ترجیع رجوع فرموچون پوشیده نیست که به برکرده خلعت هستی دیبای د نيا بجز كندن دل ازان چاره ندارد و قدم بعرصة وجود گذاشته بیطی آن ر اه بجای نمیر سد آنحضرت که رموز دان غوامض امور اندبقدر مقدور خودرا از كدورت بی فائده این مقدمه باز آورده بقضای الهی ر ضا داد.\n\n(١٨٤)","chars":2355,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0963/00203.jpg","first_page":1,"last_page":209,"title":"Gulshan-i amārat گلشن امارت","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0963/203","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0963/canvas/203","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0963/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0963_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}