{"book":"adl0959","page":96,"text":"(۸۹)\n\nرباعی\n\nدردا که درین سوز و گدازم کس نیست\nهمراه در این راه درازم کس نیست\nدر قعر دلم چو با هر راز بسی است\nاما چنکنم محرم رازم کس نیست\n\nاکنون از گزارشات قندهار و کج رفتاری فلک کج رفتار شمه تحریر داریم\nسردار محمد امین خان سریر شوری داشت که همه وقت خودپسند و خودرای بود و سخن\nناصواب خود را قوی میدا نست چنانچه از خود پسندی همه وقت ذلیل وزبون بود باوجودی\nکه باغیوت وشجاع ومردانه ودلاوربود ودرمر دانگی وشمشیر ثانی نداشت.\n\nدر هر چه شاهان همه دارند توتنها داری، سردار محمد اسمعیل خان نادم دشت لا کن\nمدام برخلاف امر پدر حرکت می نمود وبعضی اوقات جاهلانه رفتار می نمود ودر بسیاری\nامورات بی با کانه کار میکرد که از قاعده بیرون بود وسزاوارشان بزرگی نبود\nچنانچه حرکات مذکور بحضور پدر ناگوار می افتاد اما باعت خرد سالی پدرش سردار\nمحمد امین خان تحمل میکرد واشخاص حضور محمد اسمعیل خان را میفرمود که نصیحت\nکنید وبیگوئید که این حرکات متناسب نیست باعث ذلت وخواری خواهد شدلا کن سردار\n\nمحمد اسمعیل خان با وجود نصایح در فضیحت می افزود وحرکات نامناسب خود را یومیه\nترقی میداد تا از درجه اعتبار ساقط شد بازهم از حرکات خودپسندی دست نمی کشید\nبلکه بی شرمی را بالا گرفته چنانچه خدمت گاران معتبر حضور پدر را که بد میگفت\nوفحش میداد وسرزنش میکرد تا آنکه دو نفر خدمه گار بزرگ پدر را بدون گناه محبوس\nکرد اما خدمتگاران پدرش ملاحظه می کردند وبحضور سردار محمد امین خان پدرش اظهار\nنمینمودند، وصبر و تحمل مینمودند، بعد از آن که حرکت سردار مذکور از حد گذشت و کار خدمت\nگاران پدرش به معبوسی رسید ورسوائی بالا گرفت پدرش سردار محمد امین خان\nاطلاع یافت و تحقیق کرد و ناچار خدمته گاران عرصه داشت نمودند چنانچه از ابتدا\nتا انتها سردار کلان واقف شد لا کن از بی آبی خدمتگا ران حضور خود خفه شدند\nوملال آگین گشتند زیرا که هریک از خدمتگا ران گویا بسر دار محمد امین خان برادر\nوفرزند بودند وعمرشان بحضور سردار کلان بخدمت گذاری وجان فشانی گذشته بود\nازحد افزون اند وه ناك شده ديگر طاقت باقی نماند وبسیار خفه شدند نا چار فرزند\nخود را بحضور طلب کرد نصیحت کردند و سخن از در مهر ومحبت زده و گفتند ای فرزند\nامروز بزرگ فرز ندان شما میبا شید لازم که جمیع امورات قندهار را سرشته کنید ومثل\nسردار محمد علیخان باز وی پدر شوید واز تمامی سپاه وفقراً باخبری داشته باشید\nچنانچه رعیت و سپاه بدولت خداداد فدائی شوند خصوص افواج نظامی از توپ و توپخانه\nو کارخانه جات ویراق واسلحه و جبا خانه را چنان متوجه شوید که اثاری از شکست\nوریخت باقی نماند زیرا که زمانه را د یگر گون میدانم البته ازین کردار شما پدر\nآسوده میشود لازم که بهمین رفتار عمل کنید و پدر را از خود خرسند سازید وملك ودولت\nرا بخود بسته کنید زیرا که جانشین پدر می باشید تا اینکه عزت خود را بر باد د هید\n\nپادشاهان متأخرین (۱۰۰) جلد ( ب محمد صادق ح عبدالصمد نماینده مذکور محمد علی محمد هاشم رجبعلی ۶٫۸ر۳۲","chars":2488,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00096.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/96","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/96","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}