{"book":"adl0959","page":44,"text":"( ٣٧ )\n\nاگر محول حال جهانیان نه قضاست چرا مجاری احوال بر خلاف رضاست\nبدو دو صاف ترا کار نیست دم در کش که هر چه ساقی ما ریخت عین الطاف است\n\nغرض حین لشکر هرات بعد از غیرت و مردانگی و دشمن کشی که مقدمه را بر خلاف\nمدعا دیدند و لشکر جرار خود را پریشان احوال و فتح را بجانب لشکر کابل مشاهده\nنمودند لاچار ترك کار و زار کردند و تاب مقاومت و جنگجوئی بخود و لشکر خود ندیدند\nنیم نفس را بخود غنیمت شمردند و جان بسلامت بردند و الامان گفتند و خود را از چنگ\nلشکر خونخوار کابل رهانیدند و روانه اوطان خود شدند و بمارای خود شتافتند لاکن هر قدم\nبر داشتن شان مقابل صد فرسنگ و هر لحظه رفتن شان برابر صد سال به درازی می نمود\nاما غم رسیدگان وادی بلا و رنج کشیدگان زحمت و ابتلا تسلی خود را بفرد استاد میکردند.\nز رنج و راحت گیتی مرنجان دل مشو خرم که آئین جهان گاهی چنان گاهی چنین باشد\nباری لشکر کابل که چون شیر غران و ببیر بیابان دست به شمشیر بران بدشمن کشی آویخته\nجنگ بودند بعد از شکست لشکر هرات که دشمن قوی بودند و فرار کردند دست از جنگ\nکشیدند و با فتح و فیروزی با چنگال پر که چپاول نموده بودند بجانب لشکر گاه خود باز\nگشتند و دست و رو از خاك و خون شسته به آسودگی بخیمه گاه خود نشستند سردار\nشو نواز خان که از مقدمه شهر شکست یافته در ارگ مستور بودند دست گیر شده با سکندرخان\nو عبدالله جان برادران خود بدست سر کار امیر شیرعلیخان محبوس گشتند لاکن سر کار\nامیر شیرعلیخان را چون خواهر زاده بودند عبدالله جان را که برادر كوچك مینامیدند\nبا عیال و اطفال شان در ارگ محافظت کردند و احتیاط فرمودند که دست نا محرم بدامان\nعفت شان نرسد مختصر کلام شهر هرات بدرجه تاراج شد که در خانه و منازل يك كاسه\nگلی بمردم شهر هرات باقی نماند و همه بتصرف لشکر ظفر اثر کابل در آمد چنانچه\nيك شبانه روز چپاول بود و غوغای مردم بفلک میرسید زیرا که قیامت صغرا برپاشده پدر را\nپروای پسر نبود و پسر را از پدر خبرنه تا اینکه بعد از يك شبانه روز جهر زده شد و امر\nشد که دست تاراج بدارند و مردم را آزار ندهند و بمال خود واگذارند تا آسوده خاطر\nبمنزل و مکان خود برقرار شوند اکنون چون فتح هرات حاصل شد و لشکریان از تاراج\nهرات چه از جواهر و نقد و جنس و اموال و اثاث البیت که سال های سال مردم هرات جمع\nآورده بودند بتصرف افواج کابل رسید تمامی شان مامور و مسرور گردیدند لهذا ازین\nفتح نمایان که خداوند بفضل خود برای سر کار اشرف اقدس امیر کبیر امیر دوست محمدخان\nحاصل کرد و در آخر عمر نام نیکو برایش واصل شد بندگان سر کارسجدات شکر بجا\nآورده از تشویش گرفتن هرات فارغ شد و آسوده خاطر گشت بعد ازان با وجود ناخوشی\nبه آواز بلند به مجلس حضور که همه سرداران و بزرگان نامدار و افسران باوقار و\nسرکردگان عالی تبار حاضر بودند بیان فرمود که ای جمله بزرگان و ای برادران و ای\nدوستان قدیمی و دیرینه که شمایان رکن دولت سر کار هستید بدانید که پادشاه شما که من\nباشم اول بفضل خداوند دوم بغیرت و مردانگی شمایان به مطلب و مراد خود رسیدم و\nآرزوئی بدلم باقی نماند حال شما را بخداوند سپردم و از مردی و مردانگی شمایان که اتفاق\nکرده هرات را در حیاتی سر کار گرفتید خرسندم باز هم شما را از اتفاق سخن میکنم که","chars":2701,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00044.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/44","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/44","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}