{"book":"adl0959","page":429,"text":"(١٠٤)\n\nچنین بودند زیرا که پرورش گر و تربیت کننده ندا شتند وز یست وزندگانی شان\nبی نام ونشان بود و از جمیع کمالات روزگار بمثل ملبو سات ود یسگر اشیاء خا ر ج بو د ند\nومحتاج ولایت های دیسگر، چنا نچه بازحمت معرو خوف وبیم دزد ورهزن با قلیلی دولت\nیکه داشتند بغیر ولایت رفته خرید می کردند و با هزار رنج سفر کردن و بید ارخوابی کشیدن\nمنزل میزدند تا خودرا بمنزل مقصود که وطن باشد میرساندند هم چنین پادشاه افغانستان\nنیز بمثل فقراء خودمحتاج توپ وتفنگ واسباب نظام داری کلیه بدولت غیروولایت بیگانه\nمحتاجی می کشیدند مقصد که دولت قلیل افغانستان هم چنان که بی‌نام ونشان بو دند در\nجمیع امورات دنیوی همچنان بدولت غیرمحتاجی میکشیدند امروز از مرحمت پروردگاری\nونوازش پادشاه عادل وپرورش شهر یاری که نظر ترحم دربارهٔ فقرای خود می‌دارد از\nهر اجناس خواه دولتی بمثل توپ وتفنگ وغیره وخواه اجناس فقرای که به کار فقراء\nباشد وبفقراء لازم افتد در خود افغا نستان بهم میر سد ومو جود میشود و بخوبی میسر\nمی گر د دزیرا که از کمال پادشاه رعیت پرور وعظمت شهریار عدالت گستر چندین\nکارخانه جات معتبر از هررقم اسباب واجناس دایرشده وبکمال آسانی انجام می یابد\nوبمصرف ولایت خود شان میرسد که آثاری بدولت بیگانه احتیاجی نمی دارند بلکه\nاجناس واشیای شان درخوبی ولطافت بی‌نظیر و از جمیع اجناس\nدولت خا ر جـه اقـص تـرو در قیمت برزحمت صفر ارزان تـر به اتـمام میرسد چـنانچه\nجمیع دولـت‌هـا تـصدیق فرمـودنـد و تحسـین کردنـد\nودر کمال مردم افغانستان دست مانده‌اند چرا دست نمانندوتصدیق نکنندافغانستان دولت قلیل\nوذلیل خودرا محافظت کردند وکمال خودرا ظاهر نمودند بلی افضل‌تر اینکه سابق دولت\nقلیل افغانستان بدولت بیگانه میرفت چنانچه ذکرشد امروز کمال عظمت پادشاه خداداد\nازدولت‌های بیگانه به لك ها وکرورها دولت ومبالغ های خطیر داخل افغانستان می‌شود ودولت\nخدا داد مذکور افز ود، می گردد چنانچه سابق براین پسته وبادام وجمیع فواکه جات\nدولت افغانستان به پست ترین بیقدری درولایت خودشان صرف می شدو حاصلی ندا شت\nکه بفقراء فائده بخشد دراینوقت که خداوند عالم پادشاه با فضل و هنر بمردم افغا نستان\nعطا کرد از طفیل قدوم مبارك شان وتدبیرات بزرگانه شان ونظر ترحم ومر حمت ومهربانی\nوفقراء پروری که دربارۀ خلق خدا مبذول می‌دارندسال بسال جمیع اشیاء فقرای افغا نستان\nبدیگرولایت های خارجه رفته به دولت های کلی ومبلغ های خطیر بفروش رسانده قیمت آن\nداخل ولایت میشود وبدخل فقراء افزوده می‌گردد و دیگر پوست قر قولی که سابق براین\nبدولت خود افغانستان صرف ومیل میشد وقرب ومنزلتی نداشت وبفقراء فائده نمیبخشید امروز\nعظمت شاهنشانی وفضل وكمك پادشاهی بدرجه رسانید که بهز ارخوبی ولطافت بهر دولت رفته\nمبالغ‌ها حاصل می‌آرد و در دولت پادشاه وفقراء افغانستان افزوده می‌گردد خصوص مصارف\nپوست که کلیه به جانب ترکستان میرود و به لك‌ها دولت فروخته قیمت آن داخل خطه افغانستان\nمی‌شودوفقراء اگردولت صاحب دولت میگردد اضافه بران ازسنگ لاجورد که از کان بدخشان\nبرآورده بجانب ترکستان رفته مبالغ‌های خطیر بفروش رسیده داخل خزانه افغانستان می‌شود\nلهذاهرگاه این گونه کمالات‌شان را در قید تحریر وترقیم بدارم از کاغذوقلم فغان برمی‌آید","chars":2708,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00429.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/429","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/429","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}